Μια απλή έξοδος για φαγητό μπορεί, δυστυχώς, να εξελιχθεί μέσα σε λίγα δευτερόλεπτα σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης. Αυτό υπενθύμισε με τον πιο τραγικό τρόπο το περιστατικό που σημειώθηκε στη Λαμία, όπου μια 74χρονη γυναίκα έχασε τη ζωή της έπειτα από πνιγμονή ενώ έτρωγε σουβλάκι.
Σύμφωνα με τις πληροφορίες, ένα κομμάτι κρέας φέρεται να έκλεισε την αεροφόρο οδό της. Παρά τις άμεσες προσπάθειες του προσωπικού του καταστήματος με τη λαβή Χάιμλιχ, αλλά και τις προσπάθειες καρδιοαναπνευστικής αναζωογόνησης (ΚΑΡΠΑ) μέχρι την άφιξη του ΕΚΑΒ, η γυναίκα δεν κατάφερε να κρατηθεί στη ζωή.
Το συμβάν αυτό μας υπενθυμίζει ότι ο πνιγμός από φαγητό μπορεί να συμβεί στον καθένα και να εξελιχθεί πολύ γρήγορα. Παρότι δεν μπορούν να προληφθούν όλα τα περιστατικά, υπάρχουν καθημερινές συνήθειες που μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο.
Πνιγμός από φαγητό: Τα 5 λάθη που αυξάνουν τον κίνδυνο
1. Τρως πολύ γρήγορα
Η βιασύνη είναι ένας από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου για πνιγμό. Όταν καταπίνεις μεγάλες μπουκιές χωρίς να έχει προηγηθεί επαρκής μάσηση, αυξάνεται η πιθανότητα ένα κομμάτι τροφής να κολλήσει στον λαιμό και να φράξει την αεροφόρο οδό. Προσπάθησε να αφιερώνεις χρόνο στο γεύμα σου και να αποφεύγεις να τρως όρθιος ή βιαστικά.
2. Παίρνεις πολύ μεγάλες μπουκιές
Το κρέας, όπως αυτό που περιέχεται σε ένα σουβλάκι, είναι μία από τις τροφές που μπορεί να γίνουν πιο δύσκολες στην κατάποση όταν δεν έχουν κοπεί ή μασηθεί σωστά. Το ίδιο ισχύει και για τρόφιμα όπως:
- μπριζόλα
- κοτόπουλο
- λουκάνικα
- ψωμί
- σκληρά λαχανικά
- ξηρούς καρπούς.
Οι μικρότερες μπουκιές μειώνουν σημαντικά τον κίνδυνο.
3. Μιλάς ή γελάς ενώ έχεις φαγητό στο στόμα
Κατά την κατάποση, η επιγλωττίδα κλείνει προσωρινά την είσοδο της τραχείας ώστε η τροφή να οδηγηθεί στον οισοφάγο. Όταν όμως μιλάς, γελάς ή παίρνεις βαθιά ανάσα έχοντας ακόμα φαγητό στο στόμα, αυξάνεται η πιθανότητα η τροφή να ακολουθήσει λάθος διαδρομή και να προκαλέσει πνιγμονή.
4. Καταναλώνεις πολύ αλκοόλ πριν ή κατά τη διάρκεια του γεύματος
Η υπερβολική κατανάλωση αλκοόλ μπορεί να μειώσει τα αντανακλαστικά του οργανισμού και να επηρεάσει τον φυσιολογικό μηχανισμό της κατάποσης. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να μην αντιληφθείς έγκαιρα πως μια τροφή δεν έχει περάσει σωστά, αυξάνοντας τον κίνδυνο εισρόφησης ή πνιγμού.
5. Αποσπάται συνεχώς η προσοχή σου
Κινητό τηλέφωνο, τηλεόραση, υπολογιστής ή έντονες συζητήσεις μπορεί να σε κάνουν να μην προσέχεις πώς τρως. Όταν η προσοχή σου βρίσκεται αλλού, είναι πιο πιθανό να καταπιείς βιαστικά, να μη μασήσεις αρκετά ή να πάρεις υπερβολικά μεγάλη μπουκιά. Οι ειδικοί συνιστούν να τρως όσο γίνεται πιο συνειδητά, δίνοντας προσοχή στο ίδιο το γεύμα.
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο από πνιγμό;
Αν και ο πνιγμός μπορεί να συμβεί σε οποιονδήποτε, ορισμένες ομάδες διατρέχουν μεγαλύτερο κίνδυνο, όπως:
- ηλικιωμένοι
- μικρά παιδιά
- άτομα με νευρολογικές παθήσεις (όπως νόσος του Πάρκινσον ή μετά από εγκεφαλικό επεισόδιο)
- άτομα με δυσφαγία ή άλλες διαταραχές κατάποσης
- όσοι φορούν κακοεφαρμοζόμενες οδοντοστοιχίες.
Τι πρέπει να κάνεις αν κάποιος πνίγεται
Αν ένας άνθρωπος δεν μπορεί να μιλήσει, να βήξει ή να αναπνεύσει, χρειάζεται άμεση βοήθεια.
Οι διεθνείς οδηγίες πρώτων βοηθειών συνιστούν:
- να καλέσεις αμέσως το 112,
- να εφαρμόσεις τις κατάλληλες τεχνικές πρώτων βοηθειών για απόφραξη αεραγωγού (όπως χτυπήματα στην πλάτη και, όταν ενδείκνυται, κοιλιακές ωθήσεις/λαβή Χάιμλιχ),
- αν το άτομο χάσει τις αισθήσεις του, να ξεκινήσει καρδιοαναπνευστική αναζωογόνηση (ΚΑΡΠΑ) από εκπαιδευμένο άτομο ή σύμφωνα με τις οδηγίες του τηλεφωνητή του 112, μέχρι να φτάσουν οι διασώστες.
► Σημαντικό: Οι τεχνικές πρώτων βοηθειών διαφέρουν ανάλογα με την ηλικία και την κατάσταση του ατόμου (βρέφη, παιδιά, έγκυοι ή παχύσαρκα άτομα απαιτούν διαφορετική προσέγγιση). Η εκπαίδευση στις πρώτες βοήθειες μπορεί να αποδειχθεί καθοριστική σε μια πραγματική έκτακτη ανάγκη.