Δεν χρειάζεται να διψάς συνεχώς για να υπάρχει λόγος να ελέγξεις το σάκχαρό σου. Μερικές φορές, τα πρώτα σημάδια του διαβήτη είναι τόσο συνηθισμένα που μπορεί εύκολα να τα αποδώσεις στην κούραση, στο στρες ή στους έντονους ρυθμούς της καθημερινότητας. Η ανεξήγητη κόπωση, η θολή όραση ή οι πληγές που αργούν να επουλωθούν είναι μερικά από τα συμπτώματα που αξίζει να γνωρίζεις. Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Διαβήτη, στις 14 Νοεμβρίου, που φέτος έχει ως κεντρικό μήνυμα την έγκαιρη δράση απέναντι στη νόσο (Early action on diabetes), θυμόμαστε πόσο σημαντική είναι η έγκαιρη αναγνώριση των προειδοποιητικών ενδείξεων. Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, περισσότερο από το 40% των ανθρώπων που ζουν με διαβήτη παγκοσμίως δεν γνωρίζουν ότι έχουν τη νόσο.
6 διατροφικά tips για να προστατέψεις τα νεφρά σου αν έχεις διαβήτη
Τι είναι ο διαβήτης;
Ο διαβήτης είναι μια χρόνια πάθηση που επηρεάζει τον τρόπο με τον οποίο το σώμα διαχειρίζεται τη γλυκόζη (σάκχαρο) στο αίμα. Όταν η ινσουλίνη δεν παράγεται σε επαρκή ποσότητα ή δεν λειτουργεί αποτελεσματικά, η γλυκόζη δεν αξιοποιείται σωστά από τα κύτταρα και τα επίπεδά της στο αίμα μπορεί να αυξηθούν. Ιδιαίτερα ο διαβήτης τύπου 2 μπορεί να αναπτύσσεται σταδιακά, με συμπτώματα που είναι ήπια ή ακόμη και ανύπαρκτα για μεγάλο χρονικό διάστημα. Γι' αυτό και είναι σημαντικό να μην αγνοείς αλλαγές που επιμένουν ή επαναλαμβάνονται.
5 σημάδια διαβήτη που μπορεί εύκολα να προσπεράσεις
1. Νιώθεις κουρασμένη ακόμη κι όταν έχεις κοιμηθεί αρκετά
Αν αισθάνεσαι διαρκώς εξαντλημένη, ακόμη και τις ημέρες που έχεις κοιμηθεί καλά, αξίζει να αναρωτηθείς τι μπορεί να συμβαίνει. Η έντονη ή ανεξήγητη κόπωση είναι ένα από τα πιθανά συμπτώματα του διαβήτη.
Όταν η γλυκόζη παραμένει σε υψηλά επίπεδα στο αίμα, τα κύτταρα μπορεί να μην αξιοποιούν αποτελεσματικά την ενέργεια που χρειάζονται. Έτσι, μπορεί να αισθάνεσαι ότι δεν έχεις την ίδια ενέργεια για τις καθημερινές σου δραστηριότητες.
Φυσικά, η κόπωση μπορεί να σχετίζεται με πολλούς άλλους παράγοντες, όπως η έλλειψη ύπνου, το στρες ή η αναιμία. Αν όμως επιμένει χωρίς προφανή αιτία, καλό είναι να το συζητήσεις με τον γιατρό σου.
2. Πηγαίνεις συχνότερα στην τουαλέτα, ακόμη και μέσα στη νύχτα
Έχεις παρατηρήσει ότι χρειάζεται να επισκέπτεσαι την τουαλέτα πολύ συχνότερα από ό,τι συνήθως; Η συχνοουρία είναι ένα από τα χαρακτηριστικά συμπτώματα του διαβήτη.
Όταν υπάρχει υπερβολική ποσότητα γλυκόζης στο αίμα, οι νεφροί προσπαθούν να απομακρύνουν την περίσσεια μέσω των ούρων. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένη παραγωγή ούρων και, κατά συνέπεια, σε συχνότερες επισκέψεις στην τουαλέτα. Μάλιστα, μπορεί να παρατηρήσεις ότι ξυπνάς επανειλημμένα μέσα στη νύχτα για να ουρήσεις, κάτι που ενδέχεται να επηρεάζει και την ποιότητα του ύπνου σου.
3. Η όρασή σου γίνεται περιστασιακά θολή
Αν κάποιες στιγμές δυσκολεύεσαι να εστιάσεις ή νιώθεις ότι η όρασή σου δεν είναι τόσο καθαρή όσο συνήθως, μην το προσπερνάς.
Τα αυξημένα επίπεδα γλυκόζης στο αίμα μπορούν να προκαλέσουν μεταβολές στα υγρά του φακού του ματιού, επηρεάζοντας προσωρινά την ικανότητά του να εστιάζει. Έτσι, μπορεί να εμφανιστεί θολή όραση. Αυτό δεν σημαίνει ότι κάθε αλλαγή στην όραση συνδέεται με τον διαβήτη. Ωστόσο, αν το σύμπτωμα εμφανίζεται ή επιμένει, χρειάζεται ιατρική αξιολόγηση.
4. Οι μικρές πληγές αργούν να επουλωθούν
Ένα μικρό κόψιμο, μια γρατζουνιά ή ένας ερεθισμός που επιμένει περισσότερο από το αναμενόμενο μπορεί να είναι μια ακόμη ένδειξη που αξίζει να προσέξεις.
Τα υψηλά επίπεδα σακχάρου μπορούν, με την πάροδο του χρόνου, να επηρεάσουν την κυκλοφορία του αίματος, τα νεύρα και τη φυσιολογική διαδικασία επούλωσης. Παράλληλα, μπορεί να αυξηθεί η ευαισθησία σε ορισμένες λοιμώξεις. Αν παρατηρείς ότι οι πληγές σου αργούν να κλείσουν ή εμφανίζεις συχνά λοιμώξεις, όπως μυκητιάσεις, είναι σημαντικό να ζητήσεις τη συμβουλή γιατρού.
5. Χάνεις βάρος χωρίς να προσπαθείς
Δεν έχεις αλλάξει τη διατροφή σου, δεν ακολουθείς κάποιο πρόγραμμα αδυνατίσματος, αλλά βλέπεις τη ζυγαριά να κατεβαίνει; Η ανεξήγητη απώλεια βάρους μπορεί να αποτελεί σύμπτωμα διαβήτη.
Όταν ο οργανισμός δεν μπορεί να αξιοποιήσει σωστά τη γλυκόζη για την παραγωγή ενέργειας, μπορεί να αρχίσει να χρησιμοποιεί αποθέματα λίπους και μυϊκού ιστού. Έτσι, μπορεί να χάσεις βάρος χωρίς να το επιδιώκεις. Το συγκεκριμένο σύμπτωμα είναι ιδιαίτερα χαρακτηριστικό όταν εμφανίζεται στον διαβήτη τύπου 1, όπου η απώλεια βάρους μπορεί να είναι γρήγορη. Μπορεί, ωστόσο, να εμφανιστεί και σε ανθρώπους με διαβήτη τύπου 2.
Πώς μπορείς να ελέγξεις αν έχεις διαβήτη;
Το σημαντικό είναι να μην προσπαθήσεις να βγάλεις μόνη σου συμπεράσματα από τα συμπτώματα. Κανένα από τα παραπάνω σημάδια δεν αρκεί από μόνο του για να επιβεβαιώσει ότι έχεις διαβήτη. Η διάγνωση γίνεται με εξετάσεις αίματος, τις οποίες αξιολογεί ο γιατρός σου. Οι βασικότερες είναι:
- Γλυκόζη νηστείας: Μετρά τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα μετά από ολονύκτια νηστεία.
- Γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη (HbA1c): Δείχνει τη μέση τιμή της γλυκόζης στο αίμα κατά τους τελευταίους 2-3 μήνες.
- Δοκιμασία ανοχής γλυκόζης: Ελέγχει πώς ανταποκρίνεται ο οργανισμός μετά την κατανάλωση ενός διαλύματος γλυκόζης.
Αξίζει να θυμάσαι ότι μπορεί να έχεις διαβήτη τύπου 2 χωρίς να εμφανίζεις κανένα εμφανές σύμπτωμα. Γι' αυτό, αν έχεις παράγοντες κινδύνου ή ανησυχείς για την υγεία σου, συζήτησε με τον γιατρό σου αν χρειάζεται να κάνεις προληπτικό έλεγχο.
Η πιο υποτιμημένη άσκηση αν έχεις διαβήτη - σύμφωνα με τους ειδικούς