Από την Ευάννα Πατλιάκα, κλινική διαιτολόγο-διατροφολόγο, BSc, MSc,
με εξειδίκευση στις διατροφικές διαταραχές και την αθλητική διατροφή
(evannapatliaka_dietitian).
Η ακμή επηρεάζεται από πολλούς παράγοντες, όπως οι ορμόνες, η γενετική προδιάθεση, η παραγωγή σμήγματος και η φλεγμονή. Η διατροφή φαίνεται να αποτελεί ένα ακόμα κομμάτι του παζλ, χωρίς όμως να είναι η μοναδική αιτία ή η "μαγική λύση". Αν, λοιπόν, θέλεις να φροντίσεις την επιδερμίδα σου από μέσα προς τα έξω, δε χρειάζεται να ξεκινήσεις μια αυστηρή δίαιτα. Χρειάζεται να δώσεις μεγαλύτερη σημασία στη συνολική ποιότητα της διατροφής σου.
Σπυράκια: Φεύγουν πιο γρήγορα με αυτοκόλλητα επιθέματα; Τι λέει η επιστήμη
Η σχέση σακχάρου και ακμής
Ένα από τα σημεία που έχουν μελετηθεί περισσότερο είναι το γλυκαιμικό φορτίο της διατροφής. Τρόφιμα όπως αναψυκτικά με ζάχαρη, γλυκά, λευκό ψωμί, αρτοσκευάσματα, πατατάκια και άλλα τρόφιμα που αυξάνουν γρήγορα τη γλυκόζη στο αίμα μπορεί να συνδέονται με περισσότερες βλάβες ακμής σε ορισμένα άτομα. Μελέτες έχουν δείξει ότι μια διατροφή χαμηλότερου γλυκαιμικού φορτίου μπορεί να μειώσει τον αριθμό και τη σοβαρότητα των βλαβών, αν και η έρευνα δεν είναι ακόμη οριστική. Η πιθανή εξήγηση σχετίζεται με τις αυξήσεις της γλυκόζης, της ινσουλίνης και του IGF-1, οι οποίες μπορούν να επηρεάσουν μηχανισμούς που σχετίζονται με την παραγωγή σμήγματος και τη φλεγμονή.
Tip: Δε χρειάζεται να κόψεις τους υδατάνθρακες. Προτίμησε συχνότερα βρόμη, όσπρια, φρούτα, λαχανικά και προϊόντα ολικής αλέσεως και συνδύασέ τα με πρωτεΐνη και "καλά" λιπαρά.
Βάλε περισσότερο χρώμα στο πιάτο σου
Τα φρούτα και τα λαχανικά αποτελούν βασικό κομμάτι μιας ισορροπημένης διατροφής και σου προσφέρουν βιταμίνες, μέταλλα, φυτικές ίνες και αντιοξειδωτικά. Βιταμίνη C από πιπεριές, ακτινίδιο και φράουλα, καροτενοειδή από καρότο και γλυκοπατάτα, όλα αυτά συμβάλλουν στη συνολική διατροφική ποιότητα της καθημερινότητάς σου. Δεν υπάρχει ένα συγκεκριμένο φρούτο που "θεραπεύει" την ακμή. Το ζητούμενο είναι η ποικιλία. Ακολούθησε τον "κανόνα των 5 χρωμάτων": κόκκινο, πορτοκαλί, πράσινο, μοβ, κίτρινο. Όσο περισσότερη ποικιλία υπάρχει στο πιάτο σου, τόσο περισσότερα διαφορετικά φυτοχημικά και αντιοξειδωτικά προσλαμβάνεις.
Μη φοβάσαι τα "καλά" λιπαρά
Τα λιπαρά δεν είναι εχθρός της επιδερμίδας σου. Αντίθετα, τα ακόρεστα λιπαρά αποτελούν σημαντικό μέρος μιας ισορροπημένης διατροφής. Ελαιόλαδο, ξηροί καρποί, σπόροι, αβοκάντο και λιπαρά ψάρια, όπως ο σολομός και η σαρδέλα, μπορούν να ενταχθούν σε ένα διατροφικό πρότυπο που δίνει έμφαση σε μη επεξεργασμένες τροφές.
Tip: Βάλε ψάρι στο εβδομαδιαίο σου πρόγραμμα και χρησιμοποίησε το ελαιόλαδο ως βασική πηγή λίπους στα γεύματά σου.
Τι γίνεται με τα γαλακτοκομικά;
Εδώ χρειάζεται περισσότερη προσοχή. Σε ορισμένες μελέτες έχει βρεθεί συσχέτιση ανάμεσα στην κατανάλωση αγελαδινού γάλακτος και την ακμή, ιδιαίτερα σε μεγαλύτερες ποσότητες. Ωστόσο, αυτό δε σημαίνει ότι όλα τα γαλακτοκομικά προκαλούν την ανάπτυξη ακμής ή ότι χρειάζεται να τα αποκλείσεις. Η σχέση είναι ακόμη υπό διερεύνηση και φαίνεται να διαφέρει από άνθρωπο σε άνθρωπο. Αν υποψιάζεσαι ότι ένα συγκεκριμένο τρόφιμο επηρεάζει την επιδερμίδα σου, κράτησε για λίγο ένα ημερολόγιο διατροφής και συμπτωμάτων, αντί να αποκλείσεις πολλές τροφές ταυτόχρονα.
Η σοκολάτα προκαλεί ακμή;
Η σοκολάτα συχνά κατηγορείται για την εμφάνιση ακμής, όμως η σχέση αυτή δεν είναι τόσο ξεκάθαρη. Περισσότερο φαίνεται να έχει σημασία το συνολικό διατροφικό προφίλ, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για προϊόντα με υψηλή περιεκτικότητα σε πρόσθετη ζάχαρη και υψηλό γλυκαιμικό φορτίο. Άρα δε χρειάζεται να αντιμετωπίζεις τη σοκολάτα ως "απαγορευμένο" τρόφιμο. Η ποσότητα και η συνολική ποιότητα της διατροφής σου έχουν μεγαλύτερη σημασία.
Σκέψου συνολικά, όχι μεμονωμένα
Αν θέλεις να υποστηρίξεις την υγεία της επιδερμίδας σου, προσπάθησε να δημιουργήσεις ένα διατροφικό μοτίβο που βασίζεται σε:
• Πολλά και διαφορετικά λαχανικά.
• Φρούτα (καθημερινά).
• Όσπρια και προϊόντα ολικής αλέσεως.
• Ψάρια και πηγές Ω3.
• Ελαιόλαδο.
• Ξηρούς καρπούς και σπόρους.
• Επαρκή πρωτεΐνη.
• Λιγότερα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα και ζαχαρούχα ροφήματα.
Αυτό είναι πολύ πιο σημαντικό από το να ψάχνεις ένα "superfood για την ακμή".
Μην πέσεις στην παγίδα των απαγορεύσεων
Όταν εμφανίζονται σπυράκια, είναι εύκολο να αρχίσεις να αποκλείεις όλο και περισσότερες τροφές: γαλακτοκομικά, γλουτένη, ζάχαρη, σοκολάτα, λιπαρά… Όμως, μια υπερβολικά περιοριστική διατροφή μπορεί να σε οδηγήσει σε διατροφικές ελλείψεις και δεν είναι απαραίτητα αποτελεσματική για την ακμή. Η καλύτερη προσέγγιση είναι να παρατηρείς το δικό σου σώμα και να αποφεύγεις μόνο τρόφιμα για τα οποία υπάρχει σαφής και επαναλαμβανόμενη προσωπική συσχέτιση.
Η επιδερμίδα σου αγαπά την ισορροπία
Η διατροφή μπορεί να παίξει ρόλο στην εμφάνιση και τη σοβαρότητα της ακμής, αλλά δεν είναι ολόκληρη η ιστορία. Μια ισορροπημένη διατροφή με περισσότερα τρόφιμα χαμηλού γλυκαιμικού φορτίου, άφθονα φρούτα και λαχανικά, ωφέλιμα λιπαρά και λιγότερα υπερεπεξεργασμένα τρόφιμα μπορεί να αποτελέσει ένα σημαντικό κομμάτι της φροντίδας σου. Αν όμως η ακμή σου είναι επίμονη,
επώδυνη ή αφήνει ουλές, μην προσπαθήσεις να τη διαχειριστείς μόνο μέσω της διατροφής. Η ακμή είναι δερματολογική πάθηση και η αποτελεσματική αντιμετώπισή της συχνά χρειάζεται κατάλληλη δερματολογική θεραπεία. Γιατί, τελικά, ο στόχος δεν είναι να φοβάσαι το φαγητό για να έχεις καθαρό δέρμα. Είναι να δημιουργήσεις μια διατροφή που φροντίζει συνολικά εσένα και, μαζί μ’ εσένα, την επιδερμίδα σου.
AΠΟ ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ SHAPE ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2026
"Δέρμα χωρίς σπυράκια": 5 μύθοι για την ακμή και τη διατροφή