Η πείνα δεν ξεκινά στο στομάχι αλλά στον εγκέφαλο. Και όταν η καθημερινή διατροφή βασίζεται σε τρόφιμα πλούσια σε λίπος και ζάχαρη, αυτό το σύστημα ρύθμισης αρχίζει να δυσλειτουργεί. Τα σήματα κορεσμού αποδυναμώνονται, η όρεξη γίνεται πιο έντονη και το αίσθημα πληρότητας καθυστερεί. Νέα επιστημονικά δεδομένα δείχνουν ότι οι σπόροι chia μπορούν να επηρεάσουν αυτόν τον μηχανισμό, ενεργοποιώντας οδούς που σχετίζονται τόσο με τον έλεγχο της όρεξης όσο και με τη φλεγμονώδη απόκριση στον εγκέφαλο.
5 υγιεινές τροφές με περίεργη γεύση και υφή – Μήπως απλώς δεν τις τρώμε σωστά;
Τι ρόλο παίζουν οι σπόροι chia
Δεν είναι τυχαίο ότι οι σπόροι chia βρίσκονται συχνά στο επίκεντρο των διατροφικών μελετών. Είναι πλούσιοι σε ωμέγα-3 λιπαρά οξέα και αποτελούν πλήρη πηγή πρωτεΐνης, παρέχοντας όλα τα απαραίτητα αμινοξέα που χρειάζεται ο οργανισμός. Σε μελέτη που δημοσιεύτηκε στο περιοδικό Nutrition, εξετάστηκε ο ρόλος του λαδιού και του αλευριού chia στη λειτουργία του εγκεφάλου όταν η διατροφή είναι πλούσια σε λίπος και φρουκτόζη.
Στο πλαίσιο της έρευνας, τα μοντέλα πειραματόζωων ακολούθησαν αρχικά διατροφή που προσομοίωνε τον δυτικό τρόπο διατροφής και στη συνέχεια χωρίστηκαν σε ομάδες που έλαβαν είτε λάδι chia είτε αλεύρι chia ως συμπλήρωμα της ίδιας διατροφής. Στο τέλος της παρέμβασης, αξιολογήθηκαν δείκτες που σχετίζονται με τον έλεγχο της όρεξης και τη φλεγμονώδη δραστηριότητα στον εγκέφαλο.
Πώς επηρεάζουν την όρεξη
Σύμφωνα με τη μελέτη, το λάδι chia φάνηκε να ενεργοποιεί γονίδια που σχετίζονται με τον κορεσμό, όπως εκείνα που παράγουν τις πρωτεΐνες POMC και CART. Αυτές οι πρωτεΐνες στέλνουν στον εγκέφαλο το μήνυμα ότι έχεις καταναλώσει αρκετή ενέργεια και μπορείς να σταματήσεις να τρως.
Παράλληλα, τόσο το λάδι όσο και το αλεύρι chia βελτίωσαν την ανταπόκριση του εγκεφάλου στη λεπτίνη, την ορμόνη που φυσιολογικά "φρενάρει" την πείνα. Σε δίαιτες με πολλά λιπαρά, η δράση της λεπτίνης συχνά μειώνεται, οδηγώντας σε συνεχή αίσθηση πείνας. Η παρέμβαση με chia φάνηκε να αποκαθιστά αυτή τη λειτουργία.
Η φλεγμονή στον εγκέφαλο και το chia
Η επίδραση της chia δεν περιορίζεται μόνο στον έλεγχο της πείνας. Δεδομένα δείχνουν ότι δίαιτες πλούσιες σε λιπαρά και ζάχαρη ενεργοποιούν μηχανισμούς φλεγμονής στον εγκέφαλο, αυξάνοντας την παραγωγή πρωτεϊνών που σχετίζονται με φλεγμονώδεις διεργασίες. Όταν στη διατροφή προστέθηκαν προϊόντα chia, αυτή η φλεγμονώδης ενεργοποίηση περιορίστηκε, γεγονός που υποδηλώνει ότι μπορεί να λειτουργούν προστατευτικά για τα εγκεφαλικά κύτταρα.
Το αλεύρι chia παρουσίασε μάλιστα πιο έντονη δράση σε αυτό το επίπεδο, καθώς περιέχει ενώσεις που φαίνεται να συνδέονται απευθείας με υποδοχείς της όρεξης στον εγκέφαλο. Με αυτόν τον τρόπο, συμβάλλει στην καλύτερη ρύθμιση των σημάτων που καθορίζουν πότε πεινάς και πότε νιώθεις κορεσμό.
Γιατί συγκρίνονται με τα φάρμακα τύπου Ozempic
Ο τρόπος με τον οποίο οι σπόροι chia φαίνεται να επηρεάζουν τον κορεσμό θυμίζει, σε επίπεδο αποτελέσματος, τη δράση φαρμάκων που μειώνουν την όρεξη μέσω ορμονικών μηχανισμών. Δεν πρόκειται για ίδια δράση, αλλά για παρόμοιο τελικό αποτέλεσμα: λιγότερη πείνα και καλύτερη ρύθμιση της πρόσληψης τροφής.
Ωστόσο, η μελέτη δείχνει ξεκάθαρα ότι, παρά τις αλλαγές στους δείκτες του εγκεφάλου, δεν παρατηρήθηκε απώλεια βάρους στα μοντέλα πειραματόζωων. Αυτό πιθανότατα σχετίζεται με την εξαιρετικά υψηλή θερμιδική αξία της διατροφής τους και με το ότι απαιτείται περισσότερος χρόνος για να μεταφραστούν οι εγκεφαλικές αλλαγές σε πραγματική αλλαγή στη συμπεριφορά.
Αν καταναλώνεις συχνά τρόφιμα με πολλά λιπαρά και ζάχαρη, τα δεδομένα δείχνουν ότι επηρεάζεται όχι μόνο το σώμα σου αλλά και ο τρόπος που ο εγκέφαλός σου ελέγχει την πείνα. Τα προϊόντα chia φαίνεται να λειτουργούν υποστηρικτικά σε αυτό το σύστημα, χωρίς όμως να αποτελούν από μόνα τους λύση για απώλεια βάρους.
Δεν τρως σπόρους chia; Δες τι χάνεις - 7 λόγοι να ξεκινήσεις τώρα!