Ξέρεις ήδη ότι μια κακή νύχτα ύπνου μπορεί να κάνει την επόμενη ημέρα πιο δύσκολη. Αυτό που ίσως δεν είχες σκεφτεί είναι ότι ο ύπνος του ανθρώπου που βρίσκεται δίπλα σου μπορεί να συνδέεται και με τον τρόπο που τρως εσύ. Αυτό ακριβώς εξετάζει μελέτη του Concordia University, η οποία δημοσιεύτηκε στο Annals of Behavioral Medicine. Τα δεδομένα αφορούσαν ζευγάρια που ζούσαν μαζί και έδειξαν ότι ο κακός ύπνος συνδεόταν με μικρότερη προσπάθεια για υγιεινή διατροφή και χαμηλότερη αυτοπεποίθηση ως προς τη διατήρηση υγιεινών διατροφικών συνηθειών. Ενδιαφέρον είναι ότι παρόμοια επίδραση καταγράφηκε και στον σύντροφο του ατόμου που κοιμόταν άσχημα.
Sleepmaxxing: Η viral "μανία" με τον ύπνο και τι πραγματικά λειτουργεί
Όταν ο ύπνος του ενός επηρεάζει το τραπέζι και των δύο
Σύμφωνα με τη μελέτη που πραγματοποιήθηκε σε 204 ζευγάρια στον Καναδά, η ποιότητα του ύπνου συνδέθηκε με την ικανότητα των συμμετεχόντων να παραμένουν συνεπείς στους στόχους τους για πιο υγιεινή διατροφή. Οι συμμετέχοντες συμπλήρωσαν ερωτηματολόγια σχετικά με τον ύπνο και τη διατροφή τους στην αρχή της μελέτης, έπειτα από έναν μήνα και ξανά μετά από τρεις μήνες. Παράλληλα, για τις πρώτες 14 ημέρες κρατούσαν καθημερινό ημερολόγιο, καταγράφοντας μεταξύ άλλων την προσπάθειά τους να τρώνε υγιεινά.
Το ενδιαφέρον στοιχείο είναι ότι η σχέση αυτή δεν περιορίστηκε στο άτομο που είχε κακό ύπνο. Ο σύντροφος που κοιμόταν καλά ανέφερε επίσης μικρότερη προσπάθεια και χαμηλότερη αυτοπεποίθηση ως προς τη διατήρηση υγιεινών διατροφικών συνηθειών.
Γιατί μπορεί να συμβαίνει αυτό;
Η καθημερινότητα ενός ζευγαριού σημαίνει ότι πολλές διατροφικές αποφάσεις λαμβάνονται από κοινού. Τρώτε μαζί, ψωνίζετε μαζί και συχνά υπάρχουν κοινά τρόφιμα στο σπίτι. Ο Jean-Philippe Gouin, καθηγητής στο Department of Psychology του Concordia University και corresponding author της μελέτης, σημειώνει ότι τα άτομα με σύντροφο που στερείται ύπνου ανέφεραν μικρότερη αυτοπεποίθηση ως προς την ικανότητά τους να ακολουθήσουν μια υγιεινή διατροφή και, ως αποτέλεσμα, μικρότερη προσπάθεια.
Σύμφωνα με τον ίδιο, μια πιθανή εξήγηση είναι ότι ο σύντροφος που έχει στερηθεί ύπνο είναι πιθανότερο να εκθέτει τον άλλον σε ιδιαίτερα εύγευστα και θερμιδικά πυκνά τρόφιμα, όπως κράκερ, πατατάκια, σοκολάτα και καραμέλες. Με άλλα λόγια, δεν χρειάζεται απαραίτητα να αλλάξει ο δικός σου στόχος για να αλλάξει η καθημερινότητά σου. Αρκεί το κοινό περιβάλλον στο σπίτι να γίνει λίγο διαφορετικό.
Η διατροφή των ζευγαριών δεν είναι μόνο υπόθεση ατομικής θέλησης
Τα ευρήματα δίνουν μια διαφορετική διάσταση στην προσπάθεια να υιοθετήσεις πιο υγιεινές διατροφικές συνήθειες. Αν ζεις με έναν άνθρωπο, οι επιλογές σου δεν γίνονται πάντα απομονωμένα. Το τι υπάρχει στα ντουλάπια, τι αγοράζετε από το σούπερ μάρκετ, τι επιλέγετε για βραδινό ή τι τσιμπολογάτε μπροστά στην τηλεόραση αποτελούν μέρος ενός κοινού περιβάλλοντος. Η μελέτη δείχνει, επομένως, ότι όταν θέλεις να αλλάξεις τον τρόπο που τρως, αξίζει να βλέπεις τη διατροφή όχι μόνο ως προσωπική υπόθεση αλλά και μέσα στο πλαίσιο της καθημερινής ζωής ενός ζευγαριού.
Τι έδειξε η μελέτη για άνδρες και γυναίκες
Οι συμμετέχοντες είχαν μέσο όρο ηλικίας τα 42 έτη. Σε κάθε ζευγάρι, τουλάχιστον ένα άτομο ήταν υπέρβαρο ή είχε παχυσαρκία, με δείκτη μάζας σώματος 25 ή υψηλότερο, και προσπαθούσε να βελτιώσει τη διατροφή ή τη φυσική του δραστηριότητα. Σχεδόν το 96% των συμμετεχόντων δήλωσε ότι προσπαθούσε ενεργά να αλλάξει τη διατροφή του. Συνολικά, η ποιότητα της διατροφής βελτιώθηκε σε μικρό βαθμό κατά τη διάρκεια των τριών μηνών, ενώ η ποιότητα του ύπνου δεν παρουσίασε σημαντική μεταβολή.
Οι γυναίκες ανέφεραν πιο υγιεινή διατροφή και μεγαλύτερη προσπάθεια να διατηρήσουν υγιεινές διατροφικές συνήθειες σε σχέση με τους άνδρες. Ωστόσο, δεν βρέθηκαν στοιχεία ότι το φύλο άλλαζε τον τρόπο με τον οποίο ο ύπνος του ενός συντρόφου επηρέαζε τη διατροφή του άλλου.
Δεν σημαίνει ότι ο κακός ύπνος προκαλεί κακή διατροφή
Η μελέτη ήταν παρατηρητική και βασίστηκε σε αυτοαναφερόμενα στοιχεία. Αυτό σημαίνει ότι τα ευρήματα δείχνουν συσχέτιση και δεν αποδεικνύουν ότι ο κακός ύπνος προκαλεί από μόνος του λιγότερο υγιεινές διατροφικές επιλογές.
Οι ίδιοι οι ερευνητές επισημαίνουν ότι μελλοντικές μελέτες θα μπορούσαν να χρησιμοποιήσουν πιο αντικειμενικές μετρήσεις του ύπνου και της διατροφής. Θα μπορούσαν επίσης να εξετάσουν παράγοντες όπως οι επιλογές τροφίμων στο σπίτι, ο προγραμματισμός των γευμάτων, η υποστήριξη μεταξύ των συντρόφων και οι συγκρούσεις.
Μήπως λοιπόν ο ύπνος είναι υπόθεση για… δύο;
Η συγκεκριμένη έρευνα ανοίγει μια ενδιαφέρουσα συζήτηση: ίσως, σε ένα ζευγάρι, δεν αρκεί να εξετάζεις μόνο τις ατομικές συνήθειες όταν προσπαθείς να βελτιώσεις τη διατροφή σου. "Πρέπει να εξετάζουμε τα κοινωνικά πλαίσια στα οποία συμβαίνουν οι κακές διατροφικές συνήθειες", αναφέρει ο Jean-Philippe Gouin. Όπως εξηγεί, αυτό μπορεί να σημαίνει ότι χρειάζεται να εξετάζεται και ο τρόπος με τον οποίο ένας σύντροφος επηρεάζει τη διατροφική συμπεριφορά του άλλου, είτε σκόπιμα είτε όχι.
Η ερευνητική ομάδα αναφέρει επίσης ότι παρεμβάσεις που βελτιώνουν τον ύπνο, όπως η γνωσιακή συμπεριφορική θεραπεία για την αϋπνία, θα μπορούσαν να μελετηθούν στο μέλλον ως παρεμβάσεις υγείας που αφορούν και τα δύο μέλη ενός ζευγαριού.
Αν πράγματι η βελτίωση του ύπνου του ενός μπορεί να συνδέεται με καλύτερη δυνατότητα του άλλου να διατηρήσει υγιεινές διατροφικές συνήθειες, τότε η αντιμετώπιση του ύπνου ως κοινής υπόθεσης θα μπορούσε να αποτελέσει ένα ενδιαφέρον πεδίο για μελλοντική έρευνα.
Βλέπεις θολά μόλις ξυπνάς το πρωί; 10 αιτίες που σου συμβαίνει αυτό