Έχεις κοιμηθεί τις απαραίτητες 7-8 ώρες, έχεις αποφύγει το ξενύχτι και παρ’ όλα αυτά ανοίγεις τα μάτια σου το πρωί και νιώθεις σαν να μην ξεκουράστηκες ποτέ; Δεν είσαι η μόνη. Νέα δεδομένα δείχνουν ότι το πρόβλημα μπορεί να μην βρίσκεται στη διάρκεια του ύπνου, αλλά στην ποιότητά του. Πολλοί άνθρωποι πιστεύουν ότι ένας "καλός ύπνος" μετριέται απλώς από τις ώρες που περνούν στο κρεβάτι. Ωστόσο, οι συχνές αφυπνίσεις μέσα στη νύχτα και ο διαταραγμένος ύπνος μπορεί να αφήνουν τον οργανισμό χωρίς την πραγματική αποκατάσταση που χρειάζεται.
Μια νέα μελέτη από επιστήμονες του Πανεπιστημίου του Εδιμβούργου έρχεται να φωτίσει γιατί αρκετοί άνθρωποι μέσης και μεγαλύτερης ηλικίας συνεχίζουν να αισθάνονται κουρασμένοι, παρότι κοιμούνται αρκετές ώρες.
"Ένα μικρό ποτήρι αρκεί": Ο χυμός που οι ειδικοί λένε ότι "κλειδώνει" τον ύπνο σου
Κοιμάσαι 8 ώρες αλλά δεν ξεκουράζεσαι; Ίσως φταίει η ποιότητα του ύπνου
Στην έρευνα συμμετείχαν 45 εργαζόμενοι ηλικίας 50 έως 66 ετών, οι οποίοι παρακολουθήθηκαν για έναν χρόνο. Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν δεδομένα από "έξυπνα" ρολόγια, σε συνδυασμό με ερωτηματολόγια σχετικά με την ευεξία και την καθημερινή τους κατάσταση.
Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι τα προβλήματα ύπνου ήταν ιδιαίτερα συχνά, ακόμη και σε άτομα που φαινομενικά κοιμούνταν αρκετά.
Περίπου το 90% των συμμετεχόντων ξυπνούσε τακτικά κατά τη διάρκεια της νύχτας, παρόλο που οι περισσότεροι κοιμούνταν κατά μέσο όρο από 6,5 έως 8 ώρες.
Το βασικό συμπέρασμα ήταν ότι ο διακοπτόμενος ύπνος –και όχι μόνο η μικρή διάρκεια ύπνου– μπορεί να εξηγεί γιατί πολλοί άνθρωποι ξυπνούν χωρίς να αισθάνονται ξεκούραστοι.
Οι διαταραχές ύπνου μπορεί να είναι πιο συχνές απ’ όσο νομίζεις
Τα δεδομένα της μελέτης έδειξαν επίσης υψηλή συχνότητα προβλημάτων που σχετίζονται με τον ύπνο.
Σχεδόν 7 στους 10 συμμετέχοντες αντιμετώπιζαν επίμονα προβλήματα ύπνου με κλινική σημασία, ενώ περίπου το 92% πληρούσε τα κριτήρια για κάποια διαταραχή ύπνου τουλάχιστον μία φορά κατά τη διάρκεια της παρακολούθησης.
Η εικόνα αυτή δείχνει ότι μπορεί να υπάρχουν πολλοί άνθρωποι που δυσκολεύονται να κοιμηθούν ποιοτικά, χωρίς απαραίτητα να έχουν αναγνωρίσει το πρόβλημα.
Το στρες από τη δουλειά μπορεί να "κλέβει" τον ύπνο σου
Ένας από τους παράγοντες που συνδέθηκαν περισσότερο με την κακή ποιότητα ύπνου ήταν το εργασιακό στρες.
Οι επιστήμονες χρησιμοποίησαν τεχνητή νοημοσύνη για να εξετάσουν ποιοι παράγοντες σχετίζονταν περισσότερο με τον ύπνο και την ευεξία, ανάμεσα σε πολλές πιθανές επιρροές, όπως το άγχος, η διατροφή, η άσκηση και ο θόρυβος.
Οι εμπειρίες στον χώρο εργασίας εμφανίστηκαν σταθερά ως σημαντικός παράγοντας, γεγονός που υποδηλώνει ότι η πίεση της καθημερινότητας μπορεί να επηρεάζει την ποιότητα του ύπνου.
Όπως δήλωσε ο καθηγητής Αθανάσιος Τσάνας, ειδικός στην επιστήμη δεδομένων και επικεφαλής συγγραφέας της μελέτης, η έκταση των προβλημάτων ύπνου σε αυτή την ομάδα ανθρώπων ήταν ιδιαίτερα εντυπωσιακή, καθώς πολλοί αντιμετώπιζαν προβλήματα που δεν είχαν προηγουμένως αναγνωριστεί.
Δεν είναι μόνο η ηλικία: Παίζουν ρόλο και άλλοι παράγοντες
Ο ύπνος μπορεί πράγματι να αλλάζει όσο μεγαλώνεις. Ωστόσο, δεν ευθύνεται μόνο η ηλικία. Η δρ Μπελίντα Στέφαν, ειδικός στη σχέση εργασιακού περιβάλλοντος και υγείας των γυναικών και συν-συγγραφέας της μελέτης, σημείωσε ότι υπάρχουν ηλικιακοί παράγοντες που επηρεάζουν τον ύπνο, όπως η εμμηνόπαυση και οι αλλαγές που συνοδεύουν τη γήρανση του σώματος.
Παράλληλα, ανέφερε ότι σημαντικό ρόλο μπορούν να παίξουν και άλλες πιέσεις, όπως το άγχος που σχετίζεται με τη φροντίδα άλλων ανθρώπων, τα οικονομικά προβλήματα και το εργασιακό στρες.
Γιατί ο καλός ύπνος είναι σημαντικός για την υγεία σου
Ο ύπνος δεν αφορά μόνο το αν θα νιώσεις ξεκούραστη το επόμενο πρωί. Η κακή ποιότητα ύπνου έχει συνδεθεί με σοβαρά προβλήματα υγείας, όπως η άνοια, η κατάθλιψη και ο καρκίνος.
Γι’ αυτό και οι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η συζήτηση γύρω από τον ύπνο δεν πρέπει να περιορίζεται μόνο στις ώρες που κοιμάσαι, αλλά και στο πόσο συνεχόμενος και ποιοτικός είναι ο ύπνος σου.
Τι μπορείς να προσέξεις αν ξυπνάς κουρασμένη
Αν κοιμάσαι αρκετές ώρες αλλά συνεχίζεις να νιώθεις εξάντληση, αξίζει να παρατηρήσεις:
- αν ξυπνάς συχνά μέσα στη νύχτα
- αν νιώθεις ότι ο ύπνος σου είναι "ελαφρύς"
- αν το άγχος της ημέρας συνεχίζει να σε ακολουθεί στο κρεβάτι
- αν η εργασία ή άλλες υποχρεώσεις επηρεάζουν την ψυχική σου ηρεμία πριν κοιμηθείς
Η ξεκούραση δεν εξαρτάται μόνο από το πόσο κοιμήθηκες, αλλά και από το αν το σώμα σου κατάφερε πραγματικά να ανακάμψει.
4 πράγματα που οι καρδιολόγοι δεν κάνουν ποτέ μετά τις 7 μ.μ.