Βιταμίνη D: Να ένας καλός λόγος να «κάθεσαι» στον ήλιο – αλλά για πόσο;

Η βιταμίνη D σχετίζεται με μικρότερο κίνδυνο για καρδιαγγειακά νοσήματα αλλά και καλύτερη ψυχική διάθεση. Υπάρχει όμως «ιδανικός» χρόνος έκθεσης στον ήλιο;

20.08.2019

Γράφει: Ελένη Δασκαλάκη

εχεις διαβασει

ήλιος φύση

Να καθόμαστε ή όχι στον ήλιο; Μας κάνει τελικά μόνο «κακό» ή είναι φίλος; Η απάντηση βρίσκεται προφανώς στο μέτρο, αλλά οι ειδικοί βάζουν άλλη μία παράμετρο, τη βιταμίνη D, στην εξίσωση ήλιος και καλή υγεία. Η βιταμίνη D είναι η λέξη κλειδί και όλα δείχνουν πως θα μας απασχολήσει πολύ περισσότερο τα επόμενα χρόνια.

Ήλιος και βιταμίνη D

Γνωρίζουμε πως η αλόγιστη έκθεση στον ήλιο μπορεί να προκαλέσει σοβαρά προβλήματα υγείας. Παράλληλα, όμως, η ηλιακή ακτινοβολία έχει και άλλες βιολογικές επιδράσεις που ανακαλύπτονται σιγά-σιγά από τους ειδικούς, με συνέπεια να αμφισβητούνται πια οι πολιτικές που περιορίζουν αυστηρά την έκθεση στον ήλιο. Ρόλο-κλειδί σ’ αυτήν την αλλαγή έχει η βιταμίνη D και τα νέα δεδομένα σχετικά με τα οφέλη που προσφέρει στην υγεία.

Υπάρχει ιδανική έκθεση;

Να βγαίνουμε στον ήλιο; Πόσο πρέπει να καθόμαστε στον ήλιο για να «παίρνουμε» βιταμίνη D; Οι ειδικοί δεν έχουν ακόμη σαφή απάντηση καθώς η ιδανική διάρκεια έκθεσης προκειμένου να καταστεί δυνατή η επαρκής σύνθεση της βιταμίνης D εξαρτάται από διάφορους παράγοντες, εξηγεί η γιατρός Λειτουργικής, Προληπτικής, Αντιγηραντικής και Αναγεννητικής Ιατρικής Δρ. Νικολέτα Κοΐνη. Η έλλειψή της, ωστόσο, η οποία είναι αρκετά συχνή ακόμα και σε ανθρώπους που ζουν σε ηλιόλουστες χώρες όπως η δική μας, συνδέεται με έναν αυξανόμενο αριθμό παθολογικών διεργασιών.

Ο ρόλος της D στην υγεία μας

Ειδικότερα, η υποβιταμίνωση D σχετίζεται με μυϊκή αδυναμία και με επιδείνωση της απώλειας οστικής πυκνότητας, που οδηγεί σε αύξηση του κινδύνου καταγμάτων στους ηλικιωμένους, και πιθανώς με απώλεια χόνδρου και οστεοαρθρίτιδα, όπως άλλωστε και με σαρκοπενία.

Επίσης, εμπλέκεται στη διαμόρφωση του ανοσοποιητικού συστήματος. Πολλές αυτοάνοσες ασθένειες σχετίζονται με την ανεπάρκεια βιταμίνης D, συμπεριλαμβανομένου του άσθματος, των φλεγμονωδών νόσων του εντέρου, την πολλαπλή σκλήρυνση και τη ρευματοειδή αρθρίτιδα. Τα επίπεδα της βιταμίνης σχετίζονται αντιστρόφως με την αντίσταση στην ινσουλίνη.

Η βιταμίνη D και η προστασία από καρδιαγγειακά νοσήματα

Φως στην προστασία από καρδιαγγειακά νοσήματα και τη βιταμίνη D, προσπαθούν να ρίξουν οι επιστήμονες σήμερα. Μελέτες έχουν καταδείξει την ισχυρή αντίστροφη σχέση της βιταμίνης D με περιστατικά καρδιαγγειακής νόσου και θανάτου, δηλαδή όσο υψηλότερα είναι τα επίπεδά της στον οργανισμό τόσο λιγότερα καρδιαγγειακά προβλήματα και πιθανότητα θανάτου αντιμετωπίζουν οι άνθρωποι. (Δες εδώ μια επισκόπηση σχετικών μελετών στα αγγλικά).

Βιταμίνη D και καλή διάθεση

Αξιοσημείωτη είναι και η επίδρασή της στην ψυχική ισορροπία. «Μετά την έκθεση σε υπεριώδη ακτινοβολία τα κερατινοκύτταρα παράγουν οπιοειδή Β-ενδορφίνη, μια θαυματουργή ορμόνη που μειώνει το στρες, αλλάζει θετικά τη διάθεση και αυξάνει τα επίπεδα ενέργειας. Επιπλέον, από το φως του ήλιου επηρεάζεται η ρύθμιση της μελατονίνης και της σεροτονίνης και παρατηρείται βελτίωση στη γνωστική λειτουργία, ιδιαίτερα των ατόμων με κατάθλιψη», εξηγεί η γιατρός.

Βιταμίνη D και δέρμα

Επιπλέον, η υπεριώδης ακτινοβολία έχει και θεραπευτικά οφέλη σε μια σειρά από δερματοπάθειες όπως η ψωρίαση, η ατοπική δερματίτιδα, το τοπικό σκληρόδερμα και η λεύκη. Στις θετικές επιδράσεις της συγκαταλέγεται και η μείωση της παχυσαρκίας και η βελτίωση του μεταβολικού συνδρόμου, ανεξάρτητα από τη βιταμίνη D.

Ποια θα πρέπει να είναι, λοιπόν, η στάση μας απέναντι στον ήλιο;

«Οι συμβουλές για την έκθεση στον ήλιο πρέπει να είναι εξατομικευμένες και προσαρμοσμένες στις τοπικές περιβαλλοντικές συνθήκες και τη γεωγραφική θέση, δηλαδή πρέπει να λαμβάνεται υπόψη η τοποθεσία, η ώρα της ημέρας και η εποχή, οι κλιματικές συνθήκες, το χρώμα του δέρματος και η ένδυση. Σε κάθε περίπτωση όλοι μας πρέπει να επιδεικνύουμε μια ισορροπημένη στάση έναντι των οφελών από την έκθεση στον ήλιο και στους πιθανούς κινδύνους», καταλήγει η Δρ. Νικολέτα Κοΐνη.

Editor's Picks

Περισσότερα από Υγεία

Best of network

#shapegreece