Ξυπνάς με θολούρα; 5 κύριες αιτίες της πρωινής ζάλης

Η πρωινή ζάλη μπορεί να έχει πολλαπλές αιτίες - δες τις 5 πιο συχνές και πώς να προστατευτείς.

istock

Το να ξυπνάς και να νιώθεις ζάλη μπορεί να είναι τρομακτικό, ειδικά όταν το πρωί το σώμα σου δεν ακολουθεί τις κινήσεις σου. Η αίσθηση αιώρησης, αστάθειας ή ότι ο χώρος γύρω σου περιστρέφεται είναι αρκετά συνηθισμένη και συχνά εμφανίζεται όταν σηκώνεσαι απότομα ή κάθεσαι γρήγορα. Παράλληλα, μπορεί να συνοδεύεται από ναυτία, πονοκέφαλο ή δυσκολία συγκέντρωσης, δημιουργώντας ένα αίσθημα αδυναμίας που επηρεάζει την καθημερινότητά σου.

Οι αιτίες της πρωινής ζάλης ποικίλλουν και μπορεί να αφορούν απλές καταστάσεις, όπως αφυδάτωση ή χαμηλή αρτηριακή πίεση, αλλά και πιο σύνθετα προβλήματα του εσωτερικού αυτιού ή του νευρικού συστήματος, αναφέρει η ωτορινολαρυγγολόγος Sukaina Hasnie στο Health. Αν και μερικές είναι προσωρινές και εύκολα διαχειρίσιμες, άλλες απαιτούν ιατρική αξιολόγηση. Η γνώση των πιθανών αιτίων θα σε βοηθήσει να καταλάβεις πότε χρειάζεσαι απλώς αλλαγές στη ρουτίνα σου και πότε πρέπει να απευθυνθείς σε ειδικό.

5 κύριες αιτίες της πρωινής ζάλης

1. Αναιμία

Η αναιμία εμφανίζεται όταν δεν έχεις αρκετά ερυθρά αιμοσφαίρια, που είναι υπεύθυνα για τη μεταφορά οξυγόνου στον οργανισμό. Αν το σώμα σου δεν λαμβάνει αρκετό οξυγόνο, ο εγκέφαλος δεν λειτουργεί σωστά, προκαλώντας ζάλη, αδυναμία και κόπωση. Συχνά συνοδεύεται από αίσθημα κρύου ή ευερεθιστότητα.

2. Ορθοστατική υπόταση

Η ορθοστατική υπόταση είναι η απότομη πτώση της αρτηριακής πίεσης όταν σηκώνεσαι από το κρεβάτι ή αλλάζεις θέση. Το αποτέλεσμα είναι προσωρινή μείωση της ροής αίματος στον εγκέφαλο, με συνέπεια ζάλη, σκοτείνιασμα ή αίσθηση λιποθυμίας. Είναι πιο έντονη το πρωί, μετά από πολλές ώρες ύπνου, και μπορεί να επιδεινωθεί από αφυδάτωση ή κόπωση.

3. Παρενέργειες φαρμάκων

Ορισμένα φάρμακα, όπως κατασταλτικά ή αντιχολινεργικά, μπορεί να προκαλέσουν ζάλη το πρωί. Οι παρενέργειες αυτές είναι πιο έντονες σε μεγαλύτερες ηλικίες ή αν παίρνεις πολλαπλά φάρμακα ταυτόχρονα. Συχνά η ζάλη υποχωρεί όταν τροποποιηθεί η δοσολογία ή η ώρα λήψης, πάντα σε συνεννόηση με τον γιατρό σου.

4. Προβλήματα του εσωτερικού αυτιού

Οι διαταραχές που επηρεάζουν την ισορροπία στο εσωτερικό αυτί, όπως ο ίλιγγος, μπορεί να προκαλέσουν έντονη ζάλη ή την αίσθηση ότι ο χώρος περιστρέφεται. Τα συμπτώματα μπορεί να διαρκούν από λίγα λεπτά έως ώρες ή ημέρες, ανάλογα με την πάθηση και την έντασή της.

5. Χαμηλό σάκχαρο αίματος (υπογλυκαιμία)

Το χαμηλό σάκχαρο μπορεί να προκαλέσει ζάλη, αδυναμία, τρέμουλο, εφίδρωση και σύγχυση. Αν και είναι συχνό σε άτομα με διαβήτη, μπορεί να εμφανιστεί και σε όσες δεν έχουν διαβήτη, ιδιαίτερα μετά από μεγάλες περιόδους χωρίς φαγητό ή αν η διατροφή δεν είναι ισορροπημένη.

Πότε να ζητήσεις ιατρική βοήθεια και πώς να προστατευτείς

Αν η ζάλη επιμένει περισσότερο από λίγα λεπτά, εμφανίζεται συχνά ή συνοδεύεται από λιποθυμία, πόνο στο στήθος, δύσπνοια ή νευρολογικά συμπτώματα, πρέπει να επικοινωνήσεις άμεσα με γιατρό. Η πρόληψη περιλαμβάνει σωστή ενυδάτωση, σταθερά γεύματα και προσεκτική αλλαγή θέσης όταν σηκώνεσαι από το κρεβάτι. Εάν υποψιάζεσαι ότι ευθύνονται φάρμακα, συζήτησε με τον γιατρό σου τυχόν αλλαγές στη δοσολογία ή στη χορήγηση.