pexels
Έχεις παρατηρήσει ποτέ ότι μετά από μια βόλτα σε ένα πάρκο, ένα δάσος ή δίπλα στη θάλασσα νιώθεις διαφορετικά; Σαν να έχει φύγει ένα μέρος της έντασης, σαν το μυαλό σου να καθαρίζει και το σώμα σου να χαλαρώνει; Αυτό που πολλές φορές αντιλαμβάνεσαι ενστικτωδώς φαίνεται πως έχει και επιστημονική βάση. Ένα συνεχώς αυξανόμενο σύνολο επιστημονικών δεδομένων δείχνει ότι ο χρόνος στη φύση μπορεί να έχει σημαντικά οφέλη για την υγεία: να μειώνει την κορτιζόλη και το στρες και τα συμπτώματα κατάθλιψης, να ενισχύει το ανοσοποιητικό, να βελτιώνει τη συγκέντρωση, τον ύπνο, αλλά και να υποστηρίζει την υγεία της καρδιάς και των πνευμόνων.
Και ίσως αυτό εξηγεί γιατί μια απλή συνήθεια, όπως μια ήρεμη βόλτα ανάμεσα σε δέντρα, έχει αρχίσει να αντιμετωπίζεται όλο και περισσότερο ως ένας τρόπος φροντίδας του εαυτού σου.
Soft hiking | Η νέα τάση στην κλασική πεζοπορία
20 λεπτά στη φύση μπορούν να μειώσουν το στρες
Η καθημερινότητα σε κρατά συχνά σε μια μόνιμη κατάσταση έντασης. Εργασία, οθόνες, ειδοποιήσεις, υποχρεώσεις και συνεχής πληροφόρηση κρατούν τον εγκέφαλο σε εγρήγορση. Η φύση, όμως, φαίνεται να βοηθά το σώμα να περάσει από την κατάσταση "μάχης ή φυγής" στην κατάσταση ξεκούρασης και αποκατάστασης.
Η Susan Abookire, επίκουρη καθηγήτρια Ιατρικής στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ και στο Brigham and Women's Hospital, οργανώνει μηνιαίες θεραπευτικές βόλτες στο δάσος για ειδικευόμενους γιατρούς και μέλη του διδακτικού προσωπικού, μια ομάδα που αντιμετωπίζει υψηλό κίνδυνο επαγγελματικής εξουθένωσης.
Οι δίωρες αυτές συναντήσεις στο Arnold Arboretum έχουν στόχο να απομακρύνουν τους συμμετέχοντες από το στρεσογόνο περιβάλλον του νοσοκομείου και να τους φέρουν σε επαφή με τη φύση μέσα από τεχνικές της ιαπωνικής πρακτικής shinrin-yoku, γνωστής και ως "λουτρό δάσους".
Όπως εξηγεί η Abookire, η θεραπεία μέσω φύσης σε βοηθά να "επιβραδύνεις πραγματικά" και να συνδεθείς βαθύτερα με τις αισθήσεις σου: να παρατηρείς τα χρώματα, τα σχήματα, τους ήχους, τις κινήσεις και τις μυρωδιές γύρω σου.
Δεν χρειάζεται απαραίτητα να περάσεις ώρες στο δάσος. Δεδομένα δείχνουν ότι ακόμη και 20 λεπτά συνειδητής παρουσίας στη φύση, τρεις φορές την εβδομάδα, μπορούν να προσφέρουν οφέλη, αν και όσο περισσότερο χρόνο περνάς εκεί, τόσο καλύτερα.
Η φύση "ηρεμεί" το νευρικό σύστημα
Όταν βρίσκεσαι σε κατάσταση συνεχούς πίεσης, το σώμα απελευθερώνει ορμόνες όπως η κορτιζόλη, οι οποίες σε μικρές δόσεις είναι χρήσιμες, αλλά όταν παραμένουν αυξημένες για μεγάλο διάστημα συνδέονται με μεγαλύτερο κίνδυνο για προβλήματα όπως υψηλή αρτηριακή πίεση, άγχος, κατάθλιψη και εξαρτητικές συμπεριφορές.
Σύμφωνα με μελέτη του 2013, μόλις 20 λεπτά σύνδεσης με τη φύση συνδέθηκαν με χαμηλότερα επίπεδα κορτιζόλης. Παράλληλα, πολλές μελέτες που μέτρησαν την κορτιζόλη στο σάλιο έχουν δείξει σημαντική πτώση μετά από περπάτημα στο δάσος.
Η φύση φαίνεται να ενεργοποιεί το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα, δηλαδή την κατάσταση "ηρεμίας και πέψης", η οποία λειτουργεί αντίθετα από την αντίδραση "μάχης ή φυγής" που προκαλεί το στρες.
Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η Susan Abookire, το σύστημα αυτό ενεργοποιείται όταν το σώμα χρειάζεται να χαλαρώσει και να ανακάμψει.
Τα δέντρα μπορεί να ενισχύουν την άμυνα του οργανισμού
Δεν είναι μόνο η ηρεμία που προσφέρει η φύση. Τα δέντρα απελευθερώνουν αιθέρια έλαια ξύλου, γνωστά ως φυτοκτόνα (phytoncides), τα οποία έχουν μελετηθεί για τη σχέση τους με το ανοσοποιητικό σύστημα.
Σύμφωνα με ιαπωνική μελέτη, η εισπνοή αυτών των ενώσεων αύξησε τη δραστηριότητα των φυσικών φονικών κυττάρων (natural killer cells), τα οποία αποτελούν μία από τις πρώτες γραμμές άμυνας του οργανισμού απέναντι σε ιούς και καρκινικά κύτταρα. Η επίδραση αυτή διατηρήθηκε για περισσότερο από έναν μήνα.
Άλλη μελέτη έδειξε ότι η έκθεση σε έλαια δέντρων συνδέθηκε με βελτίωση της διάθεσης, μείωση της αρτηριακής πίεσης και λιγότερο άγχος.
Οι μυρωδιές της φύσης που μελετώνται για την υγεία
Η φύση δεν δρα μόνο μέσα από την εικόνα. Οι μυρωδιές των φυτών έχουν επίσης τραβήξει το ενδιαφέρον των επιστημόνων.
Τα φυτά παράγουν αρωματικές ενώσεις που ονομάζονται τερπένια, οι οποίες έχουν μελετηθεί για πιθανές επιδράσεις στην υγεία.
Το d-λιμονένιο, ένα τερπένιο που βρίσκεται στο δεντρολίβανο, στα κωνοφόρα δέντρα και στις φλούδες εσπεριδοειδών, έχει μελετηθεί για τις αντιφλεγμονώδεις ιδιότητές του.
Το καρβακρόλη, που βρίσκεται στη ρίγανη και το θυμάρι, έχει μελετηθεί για τη δυνητική αντικαρκινική του δράση.
Παράλληλα, η βορνεόλη, ένα τερπένιο που συναντάται στο τζίντζερ και σε ορισμένες ποικιλίες κάνναβης, έχει εξεταστεί για πιθανές αντιφλεγμονώδεις και νευροπροστατευτικές ιδιότητες, αλλά και για τη σχέση της με την έρευνα γύρω από τη νόσο Αλτσχάιμερ.
Γιατί η φύση βοηθά τον εγκέφαλο να "ξεκουραστεί"
Νιώθεις ποτέ ότι μια βόλτα έξω σε βοηθά να πάρεις καλύτερες αποφάσεις ή να βρεις λύση σε ένα πρόβλημα; Δεν είναι τυχαίο. Η Susan Abookire εξηγεί ότι ο άνθρωπος εξελίχθηκε μέσα σε φυσικά περιβάλλοντα, ενώ η ζωή στις πόλεις και η συνεχής έκθεση στις οθόνες είναι ένα πολύ πρόσφατο φαινόμενο στην ανθρώπινη ιστορία.
Όταν περνάς όλη την ημέρα μπροστά σε έναν υπολογιστή, χρησιμοποιώντας συνεχώς τον εγκέφαλό σου για να διαχειριστείς emails, πληροφορίες και προβλήματα, μπορεί να νιώθεις εξάντληση ακόμη και αν δεν έχεις κινηθεί ιδιαίτερα.
Η επαφή με τη φύση φαίνεται να λειτουργεί σαν ένα είδος "επαναφοράς", βοηθώντας την προσοχή, τη δημιουργικότητα και τη μνήμη.
Η φύση μπορεί να βελτιώσει τον ύπνο και την ενέργειά σου
Ο ποιοτικός ύπνος θεωρείται ένας από τους βασικούς πυλώνες υγείας, μαζί με τη σωστή διατροφή και την άσκηση.
Αρκετές μελέτες έχουν δείξει ότι το forest bathing μπορεί να αυξήσει τη σεροτονίνη, γεγονός που συνδέεται με καλύτερη διάρκεια και ποιότητα ύπνου. Και όταν κοιμάσαι καλύτερα, βελτιώνονται η διάθεση, η ενέργεια και η συγκέντρωσή σου μέσα στην ημέρα.
Η καρδιά σου επωφελείται από μια βόλτα στο πράσινο
Η επαφή με τη φύση φαίνεται να επηρεάζει θετικά και δείκτες που σχετίζονται με την καρδιαγγειακή υγεία.
Μελέτες έχουν δείξει βελτιώσεις σε παραμέτρους όπως η αρτηριακή πίεση, ο καρδιακός ρυθμός και η μεταβλητότητα του καρδιακού ρυθμού.
Ακόμη και οι ήχοι της φύσης, όπως το κελάηδισμα των πουλιών και το νερό που ρέει, φαίνεται να ενεργοποιούν το παρασυμπαθητικό νευρικό σύστημα και να ενισχύουν την αίσθηση χαλάρωσης.
Δεν μπορείς να βγεις έξω; Η φύση μπορεί να σε βοηθήσει και από μακριά
Ακόμη και όταν δεν μπορείς να βρεθείς σε ένα φυσικό περιβάλλον, υπάρχουν τρόποι να πάρεις μια μικρή "δόση" φύσης.
Μελέτη έδειξε ότι ασθενείς που έβλεπαν φύση από το παράθυρο ενός νοσοκομείου ανάρρωναν γρηγορότερα σε σύγκριση με όσους έβλεπαν έναν τοίχο από τούβλα.
Άλλη μελέτη έδειξε ότι άνθρωποι που παρατηρούσαν μια πράσινη στέγη παρουσίασαν μεγαλύτερη διάρκεια προσοχής σε σχέση με όσους έβλεπαν μόνο τσιμεντένιες επιφάνειες.
Ακόμη και τα φυσικά μοτίβα, όπως οι σχηματισμοί των φύλλων, οι νιφάδες χιονιού και οι κρύσταλλοι, φαίνεται ότι μπορούν να επηρεάσουν θετικά την αντίληψή μας.
9 καθημερινές συνήθειες που βοηθούν να πέσει η κορτιζόλη
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για υγεία, διατροφή και γυμναστική στο shape.gr
