Istock
Από τον δρα Βασίλειο Οικονομούλα, MD, ορθοπαιδικό χειρουργό, με εξειδίκευση στη Ρομποτική Ορθοπαιδική Χειρουργική, director Orthopedic Clinic – Ιατρικό Κέντρο Περιστερίου.
Ο πόνος στο γόνατο είναι ένα από τα συχνότερα προβλήματα που μπορεί να περιορίσουν την άσκηση αλλά και απλές καθημερινές δραστηριότητες. Πολύ συχνά πίσω από αυτόν βρίσκεται μια βλάβη του μηνίσκου. Η διάγνωση μιας "ρήξης μηνίσκου", όμως, δε σημαίνει αυτόματα ότι χρειάζεται χειρουργείο. Σήμερα γνωρίζουμε πολύ περισσότερα για τη λειτουργία του μηνίσκου και προσπαθούμε, όποτε είναι δυνατόν, να τον προστατέψουμε και να τον διατηρήσουμε.
Πονάει το γόνατο, η πλάτη ή ο αυχένας; 3 ασκήσεις που μπορείς να κάνεις στο σπίτι
Τι είναι ο μηνίσκος και γιατί θεωρείται τόσο σημαντικός
Σε κάθε γόνατο υπάρχουν δύο μηνίσκοι, ο έσω και ο έξω. Πρόκειται για δύο ελαστικές δομές που βρίσκονται ανάμεσα στο μηριαίο οστό και στην κνήμη και λειτουργούν, μεταξύ άλλων, σαν αμορτισέρ του γόνατος. Συμβάλλουν στην κατανομή των φορτίων, τη σταθερότητα της άρθρωσης και την προστασία του αρθρικού χόνδρου. Για πολλά χρόνια ο μηνίσκος αντιμετωπιζόταν ως μια δομή που μπορούσε σχετικά εύκολα να αφαιρεθεί όταν είχε υποστεί ρήξη. Σήμερα η φιλοσοφία έχει αλλάξει. Γνωρίζουμε ότι όσο περισσότερο υγιή μηνισκικό ιστ διατηρούμε, τόσο καλύτερα προστατεύουμε το γόνατο μακροπρόθεσμα.
Πώς παθαίνουμε ρήξη μηνίσκου
Σε νεότερους ανθρώπους η ρήξη συμβαίνει συχνότερα κατά τη διάρκεια αθλητικής δραστηριότητας, έπειτα από απότομη στροφή του γόνατος, αλλαγή κατεύθυνσης ή βαθύ κάθισμα. Μπορεί, επίσης, να συνυπάρχει με άλλους τραυματισμούς, όπως η ρήξη του πρόσθιου χιαστού. Μετά τα 40-50 χρόνια, όμως, είναι αρκετά συχνές και οι εκφυλιστικές ρήξεις. Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να μην υπάρχει καν ένας συγκεκριμένος τραυματισμός. Ο μηνίσκος έχει σταδιακά χάσει μέρος της αρχικής του αντοχής και μια απλή καθημερινή κίνηση μπορεί να προκαλέσει συμπτώματα.
Κάθε ρήξη χρειάζεται χειρουργείο;
Όχι. Και αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο που πρέπει να γνωρίζει ένας ασθενής όταν βλέπει τη λέξη "ρήξη" στη μαγνητική του. Η απόφαση δε βασίζεται μόνο στην εικόνα της μαγνητικής τομογραφίας. Λαμβάνουμε υπόψη την ηλικία, το είδος και τη θέση της ρήξης, τα συμπτώματα, το επίπεδο δραστηριότητας, αλλά και τη συνολική κατάσταση του γόνατος. Πολλές εκφυλιστικές ρήξεις μπορούν να αντιμετωπιστούν αρχικά συντηρητικά, με προσαρμογή της δραστηριότητας, κατάλληλη φυσικοθεραπεία και ενδυνάμωση. Αντίθετα, μια τραυματική ρήξη σε έναν νέο και δραστήριο άνθρωπο, ιδιαίτερα όταν προκαλεί μηχανικά συμπτώματα ή μπλοκάρισμα του γόνατος, μπορεί να χρειάζεται διαφορετική αντιμετώπιση.
Όταν χρειάζεται επέμβαση, στόχος είναι να "σώσουμε" τον μηνίσκο
Η σύγχρονη χειρουργική του μηνίσκου βασίζεται σε μια απλή αρχή: να διατηρήσουμε όσο περισσότερο μηνίσκο μπορούμε. Όταν το είδος της ρήξης, η θέση της και η ποιότητα του ιστού το επιτρέπουν, προτιμούμε τη συρραφή του μηνίσκου. Μέσω αρθροσκόπησης και πολύ μικρών τομών, ο μηνίσκος μπορεί σε επιλεγμένες περιπτώσεις να επιδιορθωθεί ώστε να του δοθεί η δυνατότητα να επουλωθεί. Δεν είναι, βέβαια, όλες οι ρήξεις κατάλληλες για συρραφή. Όταν ένα τμήμα είναι μη βιώσιμο και δεν μπορεί να διατηρηθεί, μπορεί να χρειαστεί περιορισμένη αφαίρεση μόνο του κατεστραμμένου τμήματος. Η λογική, όμως, δεν είναι πλέον "αφαιρούμε τον μηνίσκο", αλλά αφαιρούμε μόνο ό,τι πραγματικά δεν μπορεί να σωθεί.
Επιστροφή στην άσκηση
Ο χρόνος επιστροφής εξαρτάται σημαντικά από τη θεραπεία που έχει επιλεγεί.
Μετά από μια περιορισμένη μερική μηνισκεκτομή η αποκατάσταση είναι συνή-
θως ταχύτερη. Μετά από συρραφή χρειάζεται περισσότερη υπομονή, καθώς
πρέπει να δοθεί χρόνος στον μηνίσκο να επουλωθεί. Για έναν δραστήριο άν-
θρωπο, όμως, ο στόχος δεν είναι απλώς να επιστρέψει όσο πιο γρήγορα γίνεται
στην προπόνηση. Είναι να επιστρέψει με ένα γόνατο που θα παραμείνει υγιές
και λειτουργικό για πολλά χρόνια. Η διάγνωση, λοιπόν, μιας ρήξης μηνίσκου δεν
πρέπει να δημιουργεί πανικό ούτε να οδηγεί αυτόματα στο χειρουργείο. Χρειάζε-
ται σωστή αξιολόγηση και εξατομικευμένη επιλογή θεραπείας. Γιατί στη σύγχρο-
νη ορθοπαιδική, όταν πρόκειται για τον μηνίσκο, η βασική αρχή είναι ξεκάθαρη:
ό,τι μπορεί να διατηρηθεί αξίζει να διατηρηθεί.
ΑΠΟ ΤΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ SHAPE ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 2026
Οι 5 καλύτερες ασκήσεις για τις αρθρώσεις – Μειώνουν τον πόνο φυσικά
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για υγεία, διατροφή και γυμναστική στο shape.gr
