iStock
Το αλάτι είναι ένα από τα βασικά συστατικά της καθημερινής μαγειρικής, όμως η υπερβολική κατανάλωσή του συνδέεται με αυξημένη αρτηριακή πίεση και μεγαλύτερο κίνδυνο καρδιαγγειακών προβλημάτων. Τι θα γινόταν, όμως, αν μπορούσες να αντικαταστήσεις το κοινό αλάτι με μια εναλλακτική που μοιάζει, έχει παρόμοια γεύση και χρησιμοποιείται με τον ίδιο τρόπο, αλλά έχει διαφορετική σύνθεση;
Δίαιτα και αλάτι: Πόσα γραμμάρια την ημέρα δεν κάνουν κατακράτηση υγρών;
Μια νέα μεγάλη μελέτη, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Nature Health, εξετάζει τις πιθανές επιδράσεις του αλατιού εμπλουτισμένου με κάλιο στην παγκόσμια υγεία. Σύμφωνα με τις εκτιμήσεις των ερευνητών, η ευρύτερη αντικατάσταση του κοινού αλατιού θα μπορούσε να αποτρέψει σχεδόν 3 εκατομμύρια θανάτους και περισσότερα από 10 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρδιακών και νεφρικών παθήσεων κάθε χρόνο παγκοσμίως. Τι διαφορετικό έχει αυτό το αλάτι, πώς επηρεάζει την αρτηριακή πίεση και ποιοι πρέπει να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί με την κατανάλωσή του;
Τι έδειξε η νέα μελέτη
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του George Institute for Global Health στην Αυστραλία, οι οποίοι ανέλυσαν διατροφικά δεδομένα και κινδύνους ασθενειών για περίπου 4,6 δισεκατομμύρια ενήλικες σε 193 χώρες. Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν μαθηματικά μοντέλα για να υπολογίσουν τι θα μπορούσε να συμβεί αν οι άνθρωποι αντικαθιστούσαν το κοινό επιτραπέζιο αλάτι με ένα υποκατάστατο εμπλουτισμένο με κάλιο. Τα αποτελέσματα ήταν εντυπωσιακά: σύμφωνα με τις εκτιμήσεις, μια τέτοια αλλαγή θα μπορούσε να οδηγήσει σε:
- Σχεδόν 3 εκατομμύρια λιγότερους θανάτους ετησίως παγκοσμίως.
- Περισσότερα από 10 εκατομμύρια λιγότερα νέα περιστατικά καρδιακών και νεφρικών παθήσεων κάθε χρόνο.
Οι ερευνητές εξέτασαν, επίσης, διαφορετικά σενάρια αντικατάστασης του αλατιού. Αν η αλλαγή γινόταν μόνο στα νοικοκυριά, δηλαδή στο αλάτι που χρησιμοποιείται στο μαγείρεμα και στο τραπέζι, το μοντέλο εκτιμούσε ότι θα μπορούσαν να αποφευχθούν περίπου 1,85 εκατομμύρια θάνατοι και 6,19 εκατομμύρια νέα περιστατικά καρδιακών και νεφρικών παθήσεων ετησίως. Σε ένα πιο στοχευμένο σενάριο, η αντικατάσταση του κοινού αλατιού στο σπίτι από το 80% των ενηλίκων με διαγνωσμένη υπέρταση θα μπορούσε να αποτρέψει περίπου 590.000 θανάτους κάθε χρόνο.
Χρειάζεται, ωστόσο, μια σημαντική διευκρίνιση: οι αριθμοί αυτοί προέρχονται από μαθηματικές προσομοιώσεις και όχι από κλινική δοκιμή που παρακολούθησε πραγματικούς ανθρώπους. Επομένως, περιγράφουν πιθανά οφέλη σε παγκόσμια κλίμακα και όχι εγγυημένα αποτελέσματα.
Τι διαφορετικό έχει το αλάτι με κάλιο;
Το συγκεκριμένο υποκατάστατο αλατιού δεν είναι ένα εντελώς διαφορετικό καρύκευμα, αλλά ένα μείγμα στο οποίο μέρος του χλωριούχου νατρίου, δηλαδή του συνηθισμένου αλατιού, αντικαθίσταται από χλωριούχο κάλιο. Με απλά λόγια, περιέχει λιγότερο νάτριο και περισσότερο κάλιο σε σύγκριση με το κοινό αλάτι. Μπορεί να έχει παρόμοια εμφάνιση, να χρησιμοποιηθεί στο μαγείρεμα και να προσφέρει αλμυρή γεύση, αν και ενδέχεται να αφήνει μια ελαφρώς διαφορετική επίγευση.
Η διαφορά αυτή έχει σημασία για δύο λόγους:
- Μειώνει την πρόσληψη νατρίου: Το νάτριο είναι απαραίτητο για τη λειτουργία του οργανισμού, ωστόσο η υπερβολική κατανάλωσή του μπορεί να αυξήσει την αρτηριακή πίεση.
- Αυξάνει την πρόσληψη καλίου: Το κάλιο συμβάλλει στη ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης, καθώς βοηθά τον οργανισμό να αποβάλλει περισσότερο νάτριο μέσω των ούρων και υποστηρίζει τη χαλάρωση των αιμοφόρων αγγείων.
Έτσι, το υποκατάστατο αλατιού με κάλιο επιχειρεί να πετύχει έναν διπλό στόχο: λιγότερο νάτριο και περισσότερο κάλιο στη διατροφή.
Γιατί η υπερβολική κατανάλωση αλατιού επιβαρύνει την καρδιά;
Το νάτριο που περιέχεται στο αλάτι επηρεάζει την ισορροπία των υγρών στον οργανισμό. Όταν καταναλώνεις μεγάλες ποσότητες νατρίου, το σώμα τείνει να συγκρατεί περισσότερο νερό. Αυτό μπορεί να αυξήσει τον όγκο του αίματος και την πίεση που ασκείται στα τοιχώματα των αρτηριών. Με την πάροδο του χρόνου, η αυξημένη αρτηριακή πίεση επιβαρύνει την καρδιά και τα αιμοφόρα αγγεία, ενώ μπορεί να προκαλέσει βλάβες και στα νεφρά.
Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, περίπου 1,4 δισεκατομμύρια ενήλικες παγκοσμίως ζουν με υπέρταση, η οποία αποτελεί έναν από τους σημαντικότερους παράγοντες κινδύνου για εγκεφαλικό επεισόδιο, έμφραγμα και χρόνια νεφρική νόσο. Η μείωση της πρόσληψης αλατιού αποτελεί, επομένως, μια σημαντική διατροφική παρέμβαση για την προστασία της καρδιαγγειακής υγείας.
Είναι ασφαλές για όλους το αλάτι με κάλιο;
Παρότι τα αποτελέσματα της μελέτης είναι ενθαρρυντικά, το υποκατάστατο αλατιού με κάλιο δεν είναι κατάλληλο για όλους. Ο βασικός κίνδυνος είναι η υπερκαλιαιμία, δηλαδή η υπερβολική συγκέντρωση καλίου στο αίμα. Η κατάσταση αυτή μπορεί να επηρεάσει τη φυσιολογική ηλεκτρική λειτουργία της καρδιάς και να προκαλέσει επικίνδυνες διαταραχές του καρδιακού ρυθμού. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται από:
- Άτομα με προχωρημένη χρόνια νεφρική νόσο.
- Άτομα με προβλήματα στη λειτουργία των νεφρών που δυσκολεύουν την αποβολή του καλίου.
- Άτομα που λαμβάνουν συγκεκριμένα φάρμακα για την αρτηριακή πίεση ή άλλα φάρμακα που αυξάνουν τα επίπεδα καλίου στο αίμα.
Ο λόγος είναι ότι οι νεφροί είναι υπεύθυνοι για την απομάκρυνση της περίσσειας καλίου από τον οργανισμό. Όταν η λειτουργία τους είναι περιορισμένη ή όταν ορισμένα φάρμακα επηρεάζουν αυτή τη διαδικασία, το κάλιο μπορεί να συσσωρευτεί στο αίμα. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας δεν συνιστά τη χρήση υποκατάστατων αλατιού με κάλιο σε άτομα με νεφρικά προβλήματα που επηρεάζουν την αποβολή του, εκτός εάν υπάρχει σύσταση επαγγελματία υγείας.
Επομένως, πριν αντικαταστήσεις το κοινό αλάτι με ένα προϊόν εμπλουτισμένο με κάλιο, είναι σημαντικό να συμβουλευτείς τον γιατρό σου εάν έχεις κάποιο σχετικό πρόβλημα υγείας ή λαμβάνεις φαρμακευτική αγωγή.
4 απλά κόλπα για να μειώσεις το αλάτι χωρίς να χάσεις τη γεύση
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για υγεία, διατροφή και γυμναστική στο shape.gr