Τι είναι ένα μη υγιές έντερο και πώς η υγεία του μας επηρεάζει;

Η απίστευτη πολυπλοκότητα του εντέρου και η σημασία του για τη συνολική υγεία.

woman gut iStock

Το μικροβίωμα του εντέρου

Η απίστευτη πολυπλοκότητα του εντέρου και η σημασία του για τη συνολική υγεία είναι ένα θέμα που απασχολεί όλο και περισσότερο την ιατρική κοινότητα. Πολυάριθμες μελέτες τις τελευταίες δύο δεκαετίες έχουν καταδείξει συνδέσεις μεταξύ της υγείας του εντέρου και του ανοσοποιητικού συστήματος, της διάθεσης, της ψυχικής υγείας, των αυτοάνοσων νοσημάτων, των ενδοκρινικών διαταραχών, των δερματικών παθήσεων και του καρκίνου.

Κάποτε, το πεπτικό σύστημα θεωρείτο ένα σχετικά "απλό" σύστημα του σώματος, που αποτελείτο ουσιαστικά από έναν μακρύ σωλήνα για να περάσει η τροφή, να απορροφηθεί και στη συνέχεια να αποβληθεί.

Ο όρος "μικροβίωμα του εντέρου" αναφέρεται συγκεκριμένα στους μικροοργανισμούς που ζουν στο έντερο. Ένα άτομο έχει περίπου 300 έως 500 διαφορετικά είδη βακτηρίων στον πεπτικό του σωλήνα. Ενώ ορισμένοι μικροοργανισμοί είναι επιβλαβείς για την υγεία, πολλοί είναι απίστευτα ευεργετικοί και μάλιστα απαραίτητοι για ένα υγιές σώμα.

Διαβάστε Επίσης

Σύμφωνα με τον Dr. E. M. Quigley στη μελέτη του για τα βακτήρια του εντέρου στο Journal of Gastroenterology and Hepatology, η ύπαρξη μιας μεγάλης ποικιλίας αυτών των καλών βακτηρίων στο έντερο μπορεί να ενισχύσει τη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος, να βελτιώσει τα συμπτώματα της κατάθλιψης, να βοηθήσει στην καταπολέμηση της παχυσαρκίας και να προσφέρει πολλά άλλα οφέλη.

Πολλές πτυχές της σύγχρονης ζωής, όπως τα υψηλά επίπεδα στρες, ο πολύ λίγος ύπνος, η κατανάλωση επεξεργασμένων και πλούσιων σε ζάχαρη τροφίμων και η λήψη αντιβιοτικών, μπορούν να βλάψουν το μικροβίωμα του εντέρου. Αυτό με τη σειρά του μπορεί να επηρεάσει άλλες πτυχές της υγείας, όπως τον εγκέφαλο, την καρδιά, το ανοσοποιητικό σύστημα, το δέρμα, το βάρος, τα επίπεδα ορμονών, την ικανότητα απορρόφησης θρεπτικών συστατικών, ακόμη και την ανάπτυξη καρκίνου.

Υπάρχουν διάφοροι τρόποι με τους οποίους μπορεί να εκδηλωθεί ένα μη υγιές έντερο.

Ακολουθούν επτά από τα πιο συνηθισμένα σημάδια:

Αναστατωμένο στομάχι

Διαταραχές στο στομάχι, όπως αέρια, φούσκωμα, δυσκοιλιότητα, διάρροια και καούρα, μπορεί να είναι σημάδια ενός ανθυγιεινού εντέρου. Ένα ισορροπημένο έντερο θα έχει λιγότερες δυσκολίες στην επεξεργασία των τροφών και στην αποβολή των "αποβλήτων".

Αυξημένη επιθυμία για ζάχαρη

Μια διατροφή με υψηλή περιεκτικότητα σε επεξεργασμένα τρόφιμα και πρόσθετα σάκχαρα μπορεί να μειώσει την ποσότητα των καλών βακτηρίων στο έντερο. Αυτή η ανισορροπία μπορεί να προκαλέσει αυξημένη επιθυμία για ζάχαρη, η οποία μπορεί να βλάψει ακόμη περισσότερο το έντερο. Οι υψηλές ποσότητες ραφιναρισμένων σακχάρων, ιδιαίτερα το σιρόπι καλαμποκιού υψηλής φρουκτόζης, έχουν συνδεθεί με αυξημένη φλεγμονή στο σώμα. Η φλεγμονή μπορεί να είναι ο πρόδρομος για μια σειρά ασθενειών, ακόμη και καρκίνου.

Ακούσιες αλλαγές στο βάρος

Η αύξηση ή η απώλεια βάρους χωρίς να έχουν προηγηθεί αλλαγές στη διατροφή ή τις συνήθειες άσκησης μπορεί να είναι σημάδι ενός μη υγειούς εντέρου. Ένα μη ισορροπημένο έντερο μπορεί να επηρεάσει την ικανότητα του σώματος να απορροφά θρεπτικά συστατικά, να ρυθμίζει το σάκχαρο στο αίμα και να αποθηκεύει λίπος. Η απώλεια βάρους μπορεί να οφείλεται σε υπερανάπτυξη βακτηρίων του λεπτού εντέρου, ενώ η αύξηση του βάρους μπορεί να οφείλεται σε αντίσταση στην ινσουλίνη ή στην παρόρμηση για υπερκατανάλωση τροφής λόγω μειωμένης απορρόφησης θρεπτικών συστατικών.

Διαταραχές του ύπνου ή συνεχής κόπωση

Ένα μη υγειές έντερο μπορεί να συμβάλει σε διαταραχές του ύπνου, όπως αϋπνία ή κακός ύπνος, και επομένως να οδηγήσει σε χρόνια κόπωση. Η πλειονότητα της σεροτονίνης του σώματος, μιας ορμόνης που επηρεάζει τη διάθεση και τον ύπνο, παράγεται στο έντερο. Έτσι, η βλάβη του εντέρου μπορεί να επηρεάσει την ικανότητα κάποιου να κοιμάται καλά. Ορισμένες διαταραχές του ύπνου έχουν επίσης συνδεθεί με τον κίνδυνο εμφάνισης ινομυαλγίας.

Ερεθισμός του δέρματος

Οι δερματικές παθήσεις όπως το έκζεμα μπορεί να σχετίζονται με ένα κατεστραμμένο έντερο. Η φλεγμονή στο έντερο που προκαλείται από κακή διατροφή ή τροφικές αλλεργίες μπορεί να προκαλέσει αυξημένη "διαρροή" ορισμένων πρωτεϊνών προς τα έξω στο σώμα, οι οποίες με τη σειρά τους μπορεί να ερεθίσουν το δέρμα και να προκαλέσουν καταστάσεις όπως το έκζεμα.

Αυτοάνοσες καταστάσεις

Οι ιατρικοί ερευνητές βρίσκουν συνεχώς νέα στοιχεία για την επίδραση του εντέρου στο ανοσοποιητικό σύστημα. Θεωρείται ότι ένα μη υγειές έντερο μπορεί να αυξήσει τη συστηματική φλεγμονή και να μεταβάλει την καλή λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αυτοάνοσα νοσήματα, όπου το σώμα επιτίθεται στον εαυτό του και όχι σε επιβλαβείς εισβολείς.

Τροφικές δυσανεξίες

Οι τροφικές δυσανεξίες είναι το αποτέλεσμα της δυσκολίας πέψης ορισμένων τροφών (αυτό είναι διαφορετικό από την τροφική αλλεργία, η οποία προκαλείται από αντίδραση του ανοσοποιητικού συστήματος σε ορισμένες τροφές). Πιστεύεται ότι οι τροφικές δυσανεξίες μπορεί να οφείλονται σε κακή ποιότητα βακτηρίων στο έντερο. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε δυσκολία στην πέψη των τροφών που προκαλούν και σε δυσάρεστα συμπτώματα όπως φούσκωμα, αέρια, διάρροια, κοιλιακό άλγος και ναυτία. Υπάρχουν κάποιες ενδείξεις ότι οι τροφικές αλλεργίες μπορεί επίσης να σχετίζονται με την υγεία του εντέρου.

Διαβάστε Επίσης

7 πράγματα που βελτιώνουν την υγεία του εντέρου

  • Μείωση των επιπέδων άγχους. Τα χρόνια υψηλά επίπεδα στρες είναι επιβλαβή για ολόκληρο το σώμα, συμπεριλαμβανομένου του εντέρου.
  • Επαρκής ύπνος. Ο μη επαρκής ή επαρκούς ποιότητας ύπνος μπορεί να έχει σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία του εντέρου, γεγονός που μπορεί με τη σειρά του να συμβάλει σε περισσότερα προβλήματα ύπνου.
  • Αργή κατανάλωση τροφής. Η καλή μάσηση του φαγητού και η αργή κατανάλωσή του μπορεί να βοηθήσει στην προώθηση της πλήρους πέψης και της απορρόφησης των θρεπτικών συστατικών.
  • Ενυδάτωση. Η κατανάλωση άφθονου νερού έχει αποδειχθεί ότι έχει ευεργετική επίδραση στον βλεννογόνο του εντέρου, καθώς και στην ισορροπία των καλών βακτηρίων στο έντερο.
  • Λήψη πρεβιοτικού ή προβιοτικού. Η προσθήκη ενός πρεβιοτικού ή προβιοτικού συμπληρώματος στη διατροφή μπορεί να είναι ένας πολύ καλός τρόπος για να βελτιώσει κάποιος την υγεία του εντέρου του.
  • Έλεγχος για τροφικές δυσανεξίες. Συμπτώματα όπως κράμπες, φούσκωμα, κοιλιακό άλγος, διάρροια, εξανθήματα, ναυτία, κόπωση και γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση, μπορεί να υποδεικνύουν κάποια τροφική δυσανεξία.
  • Αλλαγές στη διατροφή. Η μείωση της ποσότητας των επεξεργασμένων, υψηλής περιεκτικότητας σε ζάχαρη και λιπαρά τροφίμων μπορεί να συμβάλει στην καλύτερη υγεία του εντέρου. Επιπλέον, η κατανάλωση άφθονων φυτικών τροφών και άπαχων πρωτεϊνών μπορεί να επηρεάσει θετικά το έντερο. Μια διατροφή πλούσια σε φυτικές ίνες έχει αποδειχθεί ότι συμβάλλει τρομερά σε ένα υγιές μικροβίωμα του εντέρου.

Τύποι τροφίμων για την υγεία του εντέρου

Η διατροφή και η υγεία του εντέρου είναι πολύ στενά συνδεδεμένες. Η αποφυγή επεξεργασμένων τροφίμων, τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε λιπαρά και τροφίμων με υψηλή περιεκτικότητα σε εξευγενισμένα σάκχαρα είναι εξαιρετικά σημαντική για τη διατήρηση ενός υγιούς μικροβιώματος, καθώς αυτά τα τρόφιμα καταστρέφουν τα καλά βακτήρια και προωθούν την ανάπτυξη βλαβερών βακτηρίων. Υπάρχει επίσης ένας αριθμός τροφίμων που προωθούν ενεργά την ανάπτυξη ωφέλιμων βακτηρίων, συμβάλλοντας στη συνολική υγεία.

Αυτές οι τροφές περιλαμβάνουν:

  • Τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες. Τροφές με υψηλή περιεκτικότητα σε φυτικές ίνες, όπως τα όσπρια, τα φασόλια, ο αρακάς, η βρώμη, οι μπανάνες, τα μούρα, τα σπαράγγια και τα πράσα, έχουν δείξει θετικό αντίκτυπο στην υγεία του εντέρου σε πολυάριθμες μελέτες.
  • Σκόρδο και κρεμμύδι. Το σκόρδο και το κρεμμύδι μπορεί να έχουν κάποιες αντικαρκινικές ιδιότητες και ιδιότητες ενίσχυσης του ανοσοποιητικού συστήματος με βάση διάφορες μελέτες, οι οποίες συνδέονται στενά με ορισμένες από τις πρωταρχικές λειτουργίες του εντέρου. Ορισμένα από αυτά τα οφέλη είναι ανεπίσημα, αν και έχουν γίνει κάποιες έρευνες.
  • Τροφές που έχουν υποστεί ζύμωση. Τα τρόφιμα που έχουν υποστεί ζύμωση, όπως το kimchi, το ξινολάχανο, το γιαούρτι, το tempeh, το miso και το κεφίρ, αποτελούν εξαιρετικές διατροφικές πηγές προβιοτικών. Ενώ η ποιότητα αυτών των τροφίμων μπορεί να ποικίλλει, τα οφέλη τους στο μικροβίωμα του εντέρου είναι καλά μελετημένα.
  • Τροφές που ενισχύουν το κολλαγόνο. Τροφές πλούσιες σε κολλαγόνο, όπως ο ζωμός οστών και ο σολομός, μπορεί να είναι ευεργετικές για τη συνολική υγεία και την υγεία του εντέρου ειδικά. Πολλά από αυτά τα οφέλη αποτελούν ανεπίσημα συμπεράσματα και θα μπορούσε να γίνει περαιτέρω έρευνα.

 

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για υγεία, διατροφή και γυμναστική στο shape.gr

Read Next

MORE FROM

Υγεία

Δεικτης μαζας σωματος

Συμπλήρωσε τα παραπάνω πεδία

i

Ποσο νερο πρεπει να πινω

Συμπλήρωσε τα παραπάνω πεδία

i

Θερμιδες που καιω στο τρεξιμο

Συμπλήρωσε τα παραπάνω πεδία

i