iStock
Η ιδέα της νηστείας 72 ωρών έχει γίνει ιδιαίτερα δημοφιλής τα τελευταία χρόνια, καθώς πολλοί την αντιμετωπίζουν ως έναν τρόπο "επανεκκίνησης" του οργανισμού, απώλειας βάρους ή βελτίωσης του μεταβολισμού. Όμως τι πραγματικά συμβαίνει στο σώμα σου όταν περνούν τρεις ολόκληρες ημέρες χωρίς τροφή; Κατά τη διάρκεια μιας τόσο μεγάλης αποχής από το φαγητό, ο οργανισμός σου δεν μένει απλώς χωρίς ενέργεια. Προσαρμόζεται σταδιακά, αλλάζοντας τον τρόπο με τον οποίο χρησιμοποιεί τα αποθέματά του. Από την κατανάλωση γλυκογόνου μέχρι την παραγωγή κετονών, το σώμα περνά από διαφορετικές φάσεις για να καλύψει τις ενεργειακές του ανάγκες. Ωστόσο, η παρατεταμένη νηστεία δεν είναι κατάλληλη για όλους και χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή, καθώς μπορεί να κρύβει κινδύνους όταν γίνεται χωρίς καθοδήγηση.
Οι 5 πιο γνωστές μορφές διαλειμματικής νηστείας: Ποια είναι η καλύτερη; - Τα υπέρ και τα κατά
Τι συμβαίνει τις πρώτες ώρες χωρίς φαγητό
Όταν σταματάς να τρως, το σώμα σου αρχικά στρέφεται στις πιο άμεσα διαθέσιμες πηγές ενέργειας. Οι αποθήκες γλυκογόνου, δηλαδή οι αποθηκευμένοι υδατάνθρακες στο ήπαρ και στους μύες, χρησιμοποιούνται για να διατηρηθούν τα επίπεδα ενέργειας. Καθώς περνούν οι ώρες και τα αποθέματα αυτά μειώνονται, ο οργανισμός αρχίζει να αναζητά διαφορετική πηγή καυσίμου.
Μετά από 72 ώρες: Το σώμα περνά σε κέτωση
Ένα από τα βασικά χαρακτηριστικά μιας 72ωρης νηστείας είναι η μετάβαση στην κέτωση. Σε αυτή τη μεταβολική κατάσταση, το σώμα χρησιμοποιεί περισσότερο λίπος για παραγωγή ενέργειας, καθώς μειώνονται τα διαθέσιμα αποθέματα γλυκόζης.
Η διαδικασία αυτή είναι ένας από τους λόγους που η παρατεταμένη νηστεία συνδέεται συχνά με απώλεια βάρους. Ωστόσο, η απώλεια στη ζυγαριά δεν σημαίνει απαραίτητα ότι αφορά αποκλειστικά λίπος, καθώς επηρεάζεται και από τα αποθέματα γλυκογόνου και υγρών του οργανισμού.
Μειώνονται τα επίπεδα ινσουλίνης
Κατά τη διάρκεια της νηστείας, τα επίπεδα ινσουλίνης μπορούν να μειωθούν. Η ινσουλίνη είναι η ορμόνη που βοηθά το σώμα να χρησιμοποιεί και να αποθηκεύει τη γλυκόζη από τις τροφές. Η μείωση αυτή έχει συνδεθεί με βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη, κάτι που αποτελεί έναν από τους μηχανισμούς που εξετάζονται όταν συζητάμε τα πιθανά μεταβολικά οφέλη της νηστείας.
Αυτοφαγία: η διαδικασία "καθαρισμού" των κυττάρων
Ένα ακόμη φαινόμενο που συζητείται έντονα σε σχέση με την παρατεταμένη νηστεία είναι η αυτοφαγία. Πρόκειται για μια φυσική διαδικασία κατά την οποία το σώμα απομακρύνει κατεστραμμένα κυτταρικά συστατικά, συμβάλλοντας στη διατήρηση της κυτταρικής υγείας. Η αύξηση της αυτοφαγίας κατά τη νηστεία αποτελεί έναν από τους λόγους για τους οποίους αρκετοί ερευνητές και ειδικοί έχουν μελετήσει τις πιθανές επιδράσεις της περιορισμένης πρόσληψης τροφής.
Πόσο λίπος μπορεί να χάσεις σε 72 ώρες;
H 72ωρη νηστεία μπορεί να οδηγήσει σε σημαντικό θερμιδικό έλλειμμα. Όπως αναφέρει στο indianexpress ο Δρ. Pankaj Verma, ανώτερος σύμβουλος Παθολογίας στο Νοσοκομείο Narayana, στο Γκουρούγκραμ της Ινδίας, το σώμα κατά τη διάρκεια αυτής της διαδικασίας χρησιμοποιεί τα αποθέματα ενέργειας και περνά σε κατάσταση κέτωσης, η οποία μπορεί να συμβάλει στην απώλεια βάρους. Ωστόσο, η μεγάλη διάρκεια χωρίς τροφή δεν σημαίνει ότι αποτελεί μια εύκολη ή ασφαλή λύση για μόνιμη απώλεια κιλών.
Τι μπορείς να καταναλώνεις σε μια 72ωρη νηστεία;
Αν ακολουθείς μια αυστηρή 72ωρη νηστεία μόνο με νερό, η βασική επιλογή είναι η κατανάλωση νερού, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις μπορεί να χρειάζονται ηλεκτρολύτες (όπως νάτριο, κάλιο και μαγνήσιο), ώστε να μειωθεί ο κίνδυνος διαταραχών στην ισορροπία των μετάλλων του οργανισμού. Ανάλογα με το πρωτόκολλο που ακολουθείς, κάποιοι επιτρέπουν επίσης σκέτο καφέ ή τσάι χωρίς ζάχαρη και θερμίδες, καθώς θεωρούν ότι δεν επηρεάζουν σημαντικά τη νηστεία. Αντίθετα, οποιαδήποτε τροφή ή ρόφημα που περιέχει θερμίδες, όπως χυμοί, γάλα, φυτικά ροφήματα, ζάχαρη, μέλι, αλκοόλ ή ροφήματα πρωτεΐνης, διακόπτει τη νηστεία.
Οι κίνδυνοι της 72ωρης νηστείας που πρέπει να γνωρίζεις
Παρόλο που η νηστεία μπορεί να έχει πιθανά οφέλη, μια αποχή τριών ημερών από το φαγητό μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα, ειδικά όταν γίνεται χωρίς σωστή προετοιμασία ή ιατρική επίβλεψη. Ο Δρ. Dilip Gude, γιατρός στο Yashoda Hospitals Hyderabad, χαρακτήρισε την παρατεταμένη νηστεία χωρίς επίβλεψη επικίνδυνη, καθώς μπορεί να οδηγήσει σε προβλήματα όπως:
- αφυδάτωση
- διαταραχές ηλεκτρολυτών
- χαμηλά επίπεδα νατρίου, ασβεστίου ή μαγνησίου
- υπόταση
- αρρυθμίες
- αύξηση ουρικού οξέος
- απώλεια άλιπης μυϊκής μάζας
Η έλλειψη θρεπτικών συστατικών είναι επίσης ένας σημαντικός παράγοντας που πρέπει να λαμβάνεις υπόψη, καθώς το σώμα χρειάζεται πρωτεΐνες, βιταμίνες και μέταλλα για τη σωστή λειτουργία του.
Χάνεις λίπος ή κινδυνεύεις να χάσεις μυς;
Όταν το σώμα δεν λαμβάνει τροφή για μεγάλο χρονικό διάστημα, αναζητά εναλλακτικές πηγές ενέργειας. Αυτό σημαίνει ότι, πέρα από την αξιοποίηση του λίπους, υπάρχει πιθανότητα να επηρεαστεί και η μυϊκή μάζα. Για αυτόν τον λόγο, οι παρατεταμένες νηστείες δεν θεωρούνται απαραίτητα η καλύτερη στρατηγική για όσους θέλουν να χάσουν βάρος διατηρώντας ένα δυνατό και γραμμωμένο σώμα.
Ποιοι πρέπει να αποφεύγουν την 72ωρη νηστεία;
Η παρατεταμένη νηστεία χρειάζεται ιδιαίτερη προσοχή από άτομα με συγκεκριμένα προβλήματα υγείας. Όπως τόνισε ο Δρ. Gude, τα άτομα με διαβήτη θα πρέπει ιδιαίτερα να αποφεύγουν τέτοιες ακραίες μορφές νηστείας. Σε κάθε περίπτωση, πριν δοκιμάσεις την 72ωρη αποχή από το φαγητό, είναι σημαντικό να συμβουλευτείς έναν επαγγελματία υγείας, ειδικά αν υπάρχει κάποιο ιατρικό ιστορικό.
Είναι το ίδιο με τη διαλειμματική νηστεία;
Όχι. Η διαλειμματική νηστεία αφορά συνήθως μικρότερα χρονικά διαστήματα αποχής από το φαγητό, ενώ μια 72ωρη νηστεία θεωρείται παρατεταμένη μορφή νηστείας. Ο Δρ. Verma σημείωσε ότι η διαλειμματική νηστεία έχει δείξει πιθανές θετικές επιδράσεις, όμως μεγαλύτερες περίοδοι χωρίς τροφή απαιτούν πολύ μεγαλύτερη προσοχή.
Συχνές ερωτήσεις για τη 72ωρη νηστεία
Τι γίνεται στο σώμα μετά από 72 ώρες χωρίς φαγητό;
Μετά από 72 ώρες χωρίς τροφή, το σώμα έχει μειώσει σημαντικά τα αποθέματα γλυκογόνου και στρέφεται περισσότερο στη χρήση λίπους για ενέργεια, περνώντας σε κατάσταση κέτωσης.
Η 72ωρη νηστεία βοηθά στην απώλεια λίπους;
Μπορεί να οδηγήσει σε απώλεια βάρους λόγω του θερμιδικού ελλείμματος, όμως η απώλεια στη ζυγαριά δεν αφορά μόνο λίπος.
Η νηστεία 3 ημερών αυξάνει την αυτοφαγία;
Η παρατεταμένη νηστεία μπορεί να αυξήσει την αυτοφαγία, μια φυσική διαδικασία απομάκρυνσης κατεστραμμένων κυτταρικών συστατικών.
Είναι ασφαλές να μην τρως για 72 ώρες;
Δεν είναι κατάλληλο για όλους. Χωρίς σωστή καθοδήγηση μπορεί να προκαλέσει αφυδάτωση, διαταραχές ηλεκτρολυτών και άλλες επιπλοκές.
Μπορεί κάποιος με διαβήτη να κάνει 72ωρη νηστεία;
Τα άτομα με διαβήτη θα πρέπει να αποφεύγουν τέτοιες ακραίες μορφές νηστείας χωρίς ιατρική συμβουλή.
Δίαιτα μετά τις 6 μ.μ: Το κόλπο που αλλάζει το σώμα σου και τα κιλά σου
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για υγεία, διατροφή και γυμναστική στο shape.gr