iStock
Η κούραση που εμφανίζεται γύρω στα 40 δεν είναι ούτε σύμπτωμα κακής φυσικής κατάστασης ούτε ένδειξη έλλειψης πειθαρχίας. Είναι ένα φαινόμενο που περιγράφεται ολοένα και συχνότερα στη βιβλιογραφία της υγείας και της γήρανσης. Δεδομένα δείχνουν ότι η πέμπτη δεκαετία της ζωής βιώνεται από πολλούς ως η πιο ενεργειακά απαιτητική περίοδος, όχι επειδή το σώμα παύει να λειτουργεί σωστά, αλλά επειδή αρχίζει να λειτουργεί με διαφορετικό "κόστος”.
Η ενέργεια εξακολουθεί να παράγεται, όμως η αποδοτικότητά της αλλάζει, την ίδια στιγμή που οι απαιτήσεις της καθημερινότητας κορυφώνονται. Επαγγελματικές ευθύνες, ρόλοι φροντίδας και διαρκής νοητική εγρήγορση συναντούν ένα σώμα που δεν είναι πια τόσο ελαστικό όσο στα 20s. Αυτό το κενό ανάμεσα στη βιολογική προσαρμογή και στο φορτίο της ζωής είναι ο λόγος που η κόπωση στα 40 δεν είναι μόνο συχνή, είναι και αναμενόμενη.
Μετά τα 40; 15 συμβουλές ομορφιάς που αξίζει να εφαρμόζεις
Γιατί τα 20s φαίνονται πιο "εύκολα"
Στην τρίτη δεκαετία της ζωής, το σώμα είναι πιο "συγχωρητικό”. Η αποκατάσταση των μυών είναι γρηγορότερη, οι φλεγμονώδεις αντιδράσεις μικρότερες και η παραγωγή ενέργειας πιο αποδοτική. Τα μιτοχόνδρια - τα "εργοστάσια” ενέργειας των κυττάρων - δουλεύουν με λιγότερα υποπροϊόντα και περισσότερη καθαρή ισχύ. Γι’ αυτό ένα ξενύχτι ή μια περίοδος έντονου στρες έχει λιγότερες συνέπειες.
Τι αλλάζει από τα 30s και μετά
- Μυϊκή μάζα: Από τα τέλη των 30s ξεκινά φυσική μείωση, αν δεν συντηρείται με προπόνηση δύναμης. Με λιγότερους μύες, οι καθημερινές κινήσεις "κοστίζουν” περισσότερη ενέργεια.
- Παραγωγή ενέργειας: Τα μιτοχόνδρια συνεχίζουν να λειτουργούν, αλλά λιγότερο αποδοτικά. Αυτό σημαίνει μικρότερη διαθέσιμη ενέργεια και πιο "ακριβή” αποκατάσταση μετά από στρες ή κακό ύπνο.
- Ύπνος: Ο βαθύς, αποκαταστατικός ύπνος γίνεται λιγότερο σταθερός. Δεδομένα δείχνουν ότι ο ύπνος στις νεότερες ηλικίες είναι πιο αποτελεσματικός, ενώ με την ηλικία γίνεται πιο ελαφρύς και διακοπτόμενος.
Ο ρόλος των ορμονών και του στρες
Στις γυναίκες, οι ορμονικές διακυμάνσεις της περιεμμηνόπαυσης επηρεάζουν περιοχές του εγκεφάλου που ρυθμίζουν το βάθος του ύπνου και τη θερμοκρασία του σώματος. Παράλληλα, το σύστημα στρες τείνει να ενεργοποιείται πιο εύκολα με την ηλικία, με την κορτιζόλη να ανεβαίνει τις βραδινές ώρες αντί να πέφτει. Το αποτέλεσμα; Ξυπνάς λιγότερο ξεκούραστη, ακόμα κι αν κοιμήθηκες τις ίδιες ώρες.
Γιατί η ψυχική κόπωση μετρά όσο και η σωματική
Μελέτες δείχνουν ότι η μέση ηλικία συμπίπτει με τη μέγιστη γνωστική και συναισθηματική επιβάρυνση. Ηγετικοί ρόλοι, οικογενειακές ευθύνες και συνεχές multitasking "καίνε" ενέργεια όσο και η φυσική εργασία. Έτσι, η εξάντληση μπορεί να εμφανίζεται ακόμα και χωρίς έντονη σωματική δραστηριότητα.
Η Michelle Spear, ανατόμος από το University of Bristol, περιγράφει στην Daily Mail την κόπωση της μέσης ηλικίας ως αποτέλεσμα συσσωρευμένου φορτίου: δύο άτομα ίδιας ηλικίας μπορούν να έχουν τελείως διαφορετικά επίπεδα ενέργειας, ανάλογα με όσα "κουβαλούν” καθημερινά.
Η κόπωση δεν είναι μόνιμη
Παρά την κόπωση των 40s, δεδομένα δείχνουν ότι αργότερα, συχνά στη δεκαετία των 60, η ενέργεια μπορεί να γίνει πιο σταθερή. Το στρες μειώνεται, τα ωράρια γίνονται πιο προβλέψιμα και τα μιτοχόνδρια προσαρμόζονται εντυπωσιακά στην άσκηση δύναμης, ακόμα και σε μεγαλύτερες ηλικίες.
"Είμαι 49 + αυτές είναι οι 5 τροφές που δεν τρώω ποτέ": Τι αποκαλύπτει διατροφολόγος
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για υγεία, διατροφή και γυμναστική στο shape.gr