iStock
Αν παρατηρήσεις προσεκτικά πόσες φορές μέσα στην εβδομάδα έρχεσαι αντιμέτωπη με έναν διατροφικό πίνακα, θα δεις ότι πρόκειται για σχεδόν καθημερινή εμπειρία, από το σούπερ μάρκετ μέχρι τα έτοιμα snacks. Κι όμως, η γλώσσα που τον συνοδεύει παραμένει συχνά πιο "τεχνική” απ’ όσο χρειάζεται, δημιουργώντας εύκολα σύγχυση.
Η διαιτολόγος–διατροφολόγος Kathleen M. Zelman επισημαίνει στο webmd.com ότι οι βασικοί διατροφικοί όροι αποτελούν τον πιο άμεσο τρόπο να καταλάβεις πώς λειτουργεί ένα τρόφιμο μέσα στη συνολική σου διατροφή. Με αυτό ως βάση, ακολουθεί ένας καθαρός, πρακτικός οδηγός για να αποκωδικοποιείς τη "γλώσσα” της διατροφής χωρίς μπέρδεμα.
Τι είναι τα μακροθρεπτικά συστατικά στη διατροφή;
Όλοι οι βασικοί όροι που πρέπει να γνωρίζεις για τη σωστή διατροφή
Θερμίδες (Calories)
Οι θερμίδες δείχνουν πόση ενέργεια σου δίνει ένα τρόφιμο. Κάθε τρόφιμο που καταναλώνεις μετατρέπεται σε καύσιμο για το σώμα σου.
► Σημαντικό: Οι θερμίδες που βλέπεις αναφέρονται συνήθως σε μία μερίδα, όχι απαραίτητα σε όλο το προϊόν.
Υδατάνθρακες (Carbohydrate)
Οι υδατάνθρακες είναι η βασική πηγή ενέργειας του οργανισμού σου. Περιλαμβάνουν τρόφιμα όπως ψωμί, ζυμαρικά, φρούτα, λαχανικά, όσπρια και γαλακτοκομικά.
► Κάθε γραμμάριο υδατάνθρακα αποδίδει περίπου 4 θερμίδες.
Πρωτεΐνη (Protein)
Η πρωτεΐνη είναι βασικό δομικό στοιχείο του σώματος. Συμμετέχει στη δημιουργία μυών, ιστών, ενζύμων και ορμονών.
► Τη βρίσκεις σε κρέας, ψάρι, αυγά, γαλακτοκομικά και φυτικές πηγές όπως τα όσπρια.
Λίπος (fat)
Το λίπος είναι απαραίτητο για τον οργανισμό και έχει τη μεγαλύτερη ενεργειακή απόδοση: 9 θερμίδες ανά γραμμάριο.
Μονοακόρεστα λιπαρά
Βρίσκονται σε ελαιόλαδο, αβοκάντο, ξηρούς καρπούς και βοηθούν στη μείωση της "κακής” χοληστερόλης όταν αντικαθιστούν κορεσμένα λιπαρά.
Πολυακόρεστα λιπαρά
Βρίσκονται σε καρύδια, σολομό και φυτικά έλαια. Περιλαμβάνουν ωμέγα-3 και ωμέγα-6, απαραίτητα για τον οργανισμό σου.
Κορεσμένα λιπαρά
Υπάρχουν σε ζωικά προϊόντα και σε λάδια όπως καρύδας και φοινικέλαιο. Πρέπει να καταναλώνονται με μέτρο.
Τρανς λιπαρά
Δημιουργούνται όταν τα έλαια υφίστανται hydrogenation (υδρογόνωση) και γίνονται πιο στερεά. Συνδέονται με αύξηση της LDL χοληστερόλης και πρέπει να αποφεύγονται όσο γίνεται.
Χοληστερόλη
Η χοληστερόλη είναι ουσία απαραίτητη για ορμόνες και κυτταρικές μεμβράνες. Το σώμα σου παράγει ήδη αρκετή, ενώ βρίσκεται και σε ζωικά τρόφιμα.
Νάτριο
Το νάτριο (αλάτι) βοηθά στη λειτουργία νεύρων και μυών, αλλά σε υπερβολή είναι επιβαρυντικό. Η σύσταση είναι έως 2.300 mg την ημέρα, ενώ για κάποιες ομάδες έως 1.500 mg.
Διαιτητικές/Φυτικές ίνες
Οι φυτικές ίνες δεν πέπτονται από τον οργανισμό, αλλά βοηθούν στο κορεσμό, την πέψη και τη ρύθμιση της χοληστερόλης.
► Στόχος: περίπου 25–38 γραμμάρια την ημέρα.
Σάκχαρα
Τα σάκχαρα χωρίζονται σε φυσικά και προστιθέμενα.
- Φυσικά σάκχαρα: φρούτα, γάλα
- Προστιθέμενα σάκχαρα: σιρόπια, γλυκαντικά, επεξεργασμένα τρόφιμα
Συνολικές θερμίδες
Δείχνει πόσες θερμίδες περιέχει μία μερίδα τροφίμου συνολικά.
Συνολικοί υδατάνθρακες
Δείχνει όλους τους υδατάνθρακες σε μία μερίδα, συμπεριλαμβανομένων σακχάρων και αμύλου.
Συνολικά λιπαρά
Δείχνει το σύνολο των λιπαρών σε ένα τρόφιμο, ανεξάρτητα από το είδος τους.
Μερίδα
Η μερίδα δείχνει την ποσότητα τροφίμου στην οποία βασίζονται όλες οι διατροφικές πληροφορίες.
► Προσοχή: πολλές συσκευασίες περιέχουν περισσότερες από μία μερίδες.
Ημερήσια αξία
Δείχνει το ποσοστό ενός θρεπτικού συστατικού με βάση μια διατροφή 2.000 θερμίδων.
- 5% ή λιγότερο = χαμηλό
- 20% ή περισσότερο = υψηλό
Εμπλουτισμένο
Τρόφιμα στα οποία προστίθενται ξανά θρεπτικά στοιχεία που χάθηκαν κατά την επεξεργασία (π.χ. βιταμίνες Β στο λευκό αλεύρι).
Ενισχυμένο
Τρόφιμα στα οποία προστίθενται θρεπτικά στοιχεία που δεν υπήρχαν αρχικά (π.χ. βιταμίνη D στο γάλα).
HFCS – σιρόπι καλαμποκιού υψηλής φρουκτόζης
Γλυκαντικό που χρησιμοποιείται ευρέως στη βιομηχανία τροφίμων αντί για ζάχαρη.
Υδρογόνωση
Διαδικασία μετατροπής υγρών ελαίων σε πιο στερεά λιπαρά, όπως μαργαρίνες, με πιθανή δημιουργία trans λιπαρών.
Λεκιθίνη
Εκχυλίζεται από αυγά, σόγια ή ψάρια και χρησιμοποιείται ως γαλακτωματοποιητής και σταθεροποιητής σε τρόφιμα.
Τροποποιημένο άμυλο τροφίμων
Άμυλο από καλαμπόκι, πατάτα ή σιτάρι που χρησιμοποιείται ως πηκτικό ή σταθεροποιητικό.
- Monosodium glutamate – MSG (Γλουταμινικό μονονάτριο)
- Ενισχυτικό γεύσης που θεωρείται γενικά ασφαλές σε φυσιολογικές ποσότητες.
Ολικής άλεσης δημητριακά
Περιέχουν όλο το σπόρο (πίτουρο, φύτρο, ενδοσπέρμιο) και έχουν περισσότερες φυτικές ίνες και θρεπτικά συστατικά από τα επεξεργασμένα δημητριακά.
Ποια είναι τα πιο επικίνδυνα βαρέα μέταλλα στα τρόφιμα;
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για υγεία, διατροφή και γυμναστική στο shape.gr
